Umami là vị gì? Có trong các loại thực phẩm nào? Bật mí những điều thú vị về Umami

Không chỉ đơn thuần là ngọt, chua, mặn, hay đắng, một vị đặc biệt khác khiến mọi món ăn của bạn trở nên tròn trịa hơn đó chính là umami. Vậy umami là vị gì mà lại được ví như linh hồn trong giới ẩm thực? Hãy cùng FPT Shop theo dõi nội dung sau để cùng giải đáp chi tiết nhé.

Umami là vị gì?

Khi thưởng thức một bát nước dùng hầm hay một miếng thịt nướng cháy cạnh, bạn có bao giờ thắc mắc điều gì đã khiến chúng trở nên ấn tượng không?. Không chỉ đơn thuần là vị ngọt, chua, mặn hay đắng, thứ mà FPT Shop muốn nhắc đến ở đây đó chính là umami - hương vị mang đến cảm giác đậm đà, hài hòa hơn cho món ăn. Vậy Umami là vị gì?

Umami được khám phá vào năm 1908 bởi giáo sư Kikunae Ikeda từ Đại học Hoàng gia Tokyo. Vào thời điểm đó, ông đã phát hiện ra một hương vị đặc biệt trong tảo bẹ kombu mà không thể xếp vào được nhóm vị cơ bản nào. Trải qua một thời gian nghiên cứu, ông cũng đã nhận ra rằng nguồn gốc của vị này chính là axit glutamic - một loại axit amin có trong nhiều loại thực phẩm.

Kể từ đây, cái tên "umami" cũng được ra đời với sự kết hợp hai từ tiếng Nhật là "umai" (ngon) và "mi" (vị). Không chỉ giới hạn trong thịt hay nước dùng, umami hiện còn được phát hiện ở trong nhiều loại thực phẩm khác, điển hình như rau củ, hải sản hay các sản phẩm lên men.

Vai trò của Umami trong ẩm thực?

Khác với bốn vị cơ bản mà chúng ta đã tìm hiểu, umami mang đến cảm giác đậm đà, tròn vị cùng với hậu vị kéo dài khi thưởng thức. Với vị ngọt đặc trưng, nó sẽ giúp làm dịu đi những vị quá gắt để các nguyên liệu được kết hợp tự nhiên hơn. Chẳng hạn, một bát nước dùng phở ngon không chỉ nhờ vị ngọt của xương hầm mà còn đến từ axit glutamic có trong thịt bò, hành nướng và gừng. Hay khi thưởng thức món pasta nổi tiếng của Ý, một chút phô mai parmesan sẽ làm món ăn thêm độ đậm đà mà chẳng cần cho thêm muối.

Đặc biệt, nhờ vào khả năng kích thích vị giác mà umami còn giúp món ăn thêm ngon miệng, kích thích tiết nước bọt và hỗ trợ hệ tiêu hóa hiệu quả. Chưa kể, việc sử dụng thực phẩm giàu umami trong tự nhiên còn giúp bạn giảm thiểu nhu cầu sử dụng muối và đường, đảm bảo chế độ ăn uống lành mạnh nhưng vẫn đảm bảo hương vị thơm ngon, hấp dẫn.

Umami có trong những thực phẩm nào?

Không chỉ tìm hiểu umami là vị gì, nhiều người cũng muốn biết hương vị này có trong loại thực phẩm nào. Hiện nay, điểm chung của các thực phẩm giàu umami đó là đều chứa các chất axit glutamic, axit guanylic hoặc axit inosinic. Đây là ba hợp chất chính giúp tạo nên vị ngọt thịt đặc trưng của umami và thường có trong các loại thực phẩm sau:

Động vật

Thực phẩm có nguồn gốc động như: Thịt bò, thịt gà hay hải sản gồm cá hồi, cá ngừ, cá cơm,... thường chứa nhiều axit glutamic tự nhiên để mang lại vị ngọt thịt đặc trưng. Ngoài ra, các loại phô mai lâu năm như phô mai parmesan, cheddar cũng là thực phẩm có nguồn umami dồi dào nhờ quá trình lên men và phân giải protein tự nhiên.

Thực vật

Không chỉ động vật, nhiều loại thực vật cũng chứa nhiều umami tự nhiên, bao gồm:

• Nấm đông cô, nấm hương và truffle chứa nhiều axit guanylic, nhất là khi đã được phơi khô hoặc nấu chín.
• Cà chua chín cũng chứa nhiều axit glutamic, đặc biệt khi chúng đã được cô đặc trong sốt cà chua.
• Rong biển có hàm lượng axit glutamic cao để tạo nên hương vị nước dùng dashi nổi tiếng của Nhật Bản.
• Trong các loại đậu nành lên men như natto, miso cũng chứa nhiều hương vị umami đặc trưng.

Thực phẩm lên men và đã được chế biến

Quá trình lên men là yếu tố quan trọng giúp phân giải protein và tạo ra axit glutamic tự nhiên. Trong đó, các loại nước tương, miso và nước mắm chính là những ví dụ điển hình. Bên cạnh đó, thịt muối, dăm bông các loại và trứng cá muối cũng là thực phẩm chứa nhiều umami để giúp món ăn thêm hấp dẫn.

Ứng dụng của vị umami trong lĩnh vực ẩm thực hiện đại

Nhờ khả năng giúp món ăn trở nên ngon miệng mà hiện nay, umami còn được ứng dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp thực phẩm. Trong đó, nổi bật cần phải kể đến các ứng dụng dưới đây:

Umami trong chế biến thực phẩm công nghiệp

Hiện nay, umami đang được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực chế biến thực phẩm để gia tăng hương vị mà không cần cho thêm nhiều loại gia vị khác. Trong đó, bột ngọt (MSG) chính là chất điều vị phổ biến để các loại thực phẩm đóng hộp, súp ăn liền và đồ đông lạnh trở nên hấp dẫn hơn.

Ngoài bột ngọt, các công ty thực phẩm còn ứng dụng umami từ chiết xuất nấm men, rong biển, nước tương cô đặc và protein thủy phân để tạo vị ngon tự nhiên nhằm đáp ứng xu hướng ăn uống lành mạnh.

Xu hướng ăn uống lành mạnh

Thay vì sử dụng chất phụ gia nhân tạo, nhiều người đã lựa chọn các loại thực phẩm giàu umami tự nhiên như nấm, cà chua, cá hồi, rong biển hay đậu nành lên men để điều vị cho món ăn.

Đặc biệt trong lĩnh vực ẩm thực chay, các nguyên liệu như miso, nước tương, tempeh và nấm đông cô cũng được tận dụng phổ biến để giúp món ăn ngon hơn mà không cần thịt. Chưa kể, sử dụng vị umami còn làm giảm lượng muối, đường và các chất điều vị nhân tạo không tốt cho sức khỏe mà bạn vẫn dùng thường ngày.

Umami trong ẩm thực Đông - Tây

Dù có nguồn gốc từ Nhật Bản nhưng umami rất được ưa chuộng ở châu Á lẫn cả châu Âu. Cụ thể, nếu Nhật Bản sử dụng miso, nước tương, dashi thì phương Tây lại tận dụng umami từ trong sốt cà chua, phô mai parmesan, nấm truffle và thịt muối để tạo độ đậm đà cho món ăn.

Tạm kết

Với những thông tin vừa được chia sẻ, FPT Shop hy vọng các bạn đã nắm rõ được umami là vị gì và cách ứng dụng của nó trong ẩm thực. Việc hiểu và tận dụng umami đúng cách chắc chắn sẽ giúp bạn nâng tầm kỹ năng nấu nướng và tạo ra những món ăn ngon miệng hơn.

Để khai thác trọn vẹn vị ngon của umami, việc nấu chậm và hầm kỹ các nguyên liệu là điều quan trọng. Lúc này, một chiếc nồi áp suất chất lượng được mua tại FPT Shop sẽ giúp bạn tiết kiệm được thời gian nấu nướng nhưng vẫn giữ được vị ngọt tự nhiên của thực phẩm, đặc biệt là nước dùng và món hầm giàu umami. Hãy nhanh chóng truy cập vào website của FPT Shop để tham khảo thêm nhiều mẫu nồi áp suất chất lượng khác nhé.

• Nồi áp suất Kangaroo

Xem thêm:

• Có nên chưng gạch cua trước khi nấu? Bí quyết giúp món ăn thơm ngon, đậm đà
• “Nằm lòng” 7 cách phát hiện giá đỗ ngâm hóa chất đơn giản, nhanh chóng và an toàn