Vòng lặp for trong Python là gì? Tổng hợp một số cú pháp của for thông dụng

Khi bắt đầu học Python, có lẽ không có khái niệm nào quan trọng hơn việc hiểu và làm chủ vòng lặp for trong Python. Đây không chỉ là một công cụ lập trình đơn thuần, mà còn là chìa khóa giúp bạn tự động hóa các tác vụ lặp đi lặp lại một cách hiệu quả. Vậy vòng lặp for trong Python là gì? Hãy cùng FPT Shop tìm hiểu thêm trong bài viết dưới đây!

Vòng lặp for trong Python là gì?

Trước khi đi sâu vào vòng lặp for trong Python, nếu bạn là người mới hoàn toàn và muốn có cái nhìn tổng quan về ngôn ngữ lập trình này, bạn có thể tìm hiểu thêm về Python là gì để biết rõ hơn về các khái niệm cơ bản của nó.

Vòng lặp for trong Python là một cấu trúc điều khiển cho phép bạn thực hiện một đoạn code nhiều lần với các giá trị khác nhau. Khác với nhiều ngôn ngữ lập trình khác, Python thiết kế vòng lặp for theo cách đặc biệt thân thiện và dễ hiểu.

Điều làm cho vòng lặp for trong Python trở nên đặc biệt chính là khả năng làm việc trực tiếp với các đối tượng có thể lặp lại (iterable objects). Bạn không cần phải lo lắng về việc quản lý chỉ số hay điều kiện dừng phức tạp như trong một số ngôn ngữ khác.

Cú pháp của for trong Python

Cú pháp cơ bản của vòng lặp for trong Python có dạng như sau:

for biến_lặp in đối_tượng_lặp:

      Khối lệnh thực hiện của for

Trong cú pháp trên, đối_tượng_lặp là chuỗi hoặc tập hợp các phần tử sẽ được duyệt qua, còn biến_lặp là biến tạm thời dùng để nhận giá trị của từng phần tử trong mỗi vòng lặp. Quá trình lặp sẽ diễn ra liên tục cho đến khi tất cả các phần tử trong đối_tượng_lặp đã được xử lý.

Các câu lệnh bên trong vòng lặp for cần được thụt lề để Python hiểu rằng hàm thuộc về khối lệnh của vòng lặp, giúp phân biệt rõ với phần còn lại của chương trình.

Vòng lặp for với từng chữ

Để thực hiện với từng chữ cái, các bạn sử dụng ký tự như sau:

#Lặp chữ cái trong FPT Shop

for ten in 'FPT Shop':

     print('Chữ cái từng dòng:', ten)

#Lặp từ trong sản phẩm

sanpham= ['Apple','Samsung','Xiaomi']

for tu in sanpham:

     print('FPT Shop mở bán', tu)

Kết quả như sau:

Lặp chữ cái trong FPT Shop:

• Chữ cái từng dòng: F
• Chữ cái từng dòng: P
• Chữ cái từng dòng: T
• Chữ cái từng dòng: (space)
• Chữ cái từng dòng: S
• Chữ cái từng dòng: h
• Chữ cái từng dòng: o
• Chữ cái từng dòng: p

Lặp từ trong sản phẩm:

• FPT Shop mở bán Apple
• FPT Shop mở bán Samsung
• FPT Shop mở bán Xiaomi

Vòng lặp for trong một dãy số

Bên cạnh việc sử dụng vòng lặp for để duyệt qua các ký tự trong chuỗi, ta cũng có thể dùng nó để lặp qua các phần tử trong một dãy số hoặc danh sách số. Mỗi lần lặp sẽ giúp truy xuất từng giá trị trong dãy một cách tuần tự.

# Tính tổng tất cả các số trong danh sách B

# Danh sách B

B = [4, 7, 12, 15, 3, 6, 1]

# Biến để lưu tổng, khởi tạo bằng 0

tong = 0

# Vòng lặp for, số là biến lặp

for so in B:

     tong += so

# Đầu ra: Tổng các số là 48

    print("Tổng các số là", tong)

Khi chạy xong dòng code trên, bạn sẽ nhận được kết quả là:

• Tổng các số là 48

Lệnh break trong for

Lệnh break trong vòng lặp for cho phép dừng vòng lặp ngay khi thỏa điều kiện, mà không cần chờ lặp hết toàn bộ chuỗi. Ví dụ dưới đây sẽ dừng vòng lặp ngay khi gặp ký tự dấu chấm (.) trong chuỗi "fptshop.com.vn":

#Lặp chữ cái có break:

a=["fptshop",".","com",".","vn"]

for chu in a:

    if chu == ".":

       break

   print(chu)

print("Nội dung ngoài vòng lặp for")

Các bước thực hiện:

• Bước 1: chu = "fptshop" → Không phải "." → print("fptshop")
• Bước 2: chu = "." → Bằng "." → BREAK! (Thoát vòng lặp)
• Sau vòng lặp: Thực hiện print ("Nội dung ngoài vòng lặp for")

Kết quả như hình sau:

Lệnh continue trong for

Lệnh continue trong vòng lặp for khác với break ở chỗ nó không kết thúc toàn bộ vòng lặp mà chỉ bỏ qua lần lặp hiện tại khi gặp điều kiện, sau đó tiếp tục với phần tử kế tiếp. Ví dụ sau minh họa cách duyệt qua chuỗi "fptshop.com.vn" nhưng bỏ qua không in ra ký tự dấu chấm (.):

#Lặp chữ cái có break:

a=["fptshop",".","com",".","vn"]

for chu in a:

  if chu == ".":

    continue

  print(chu)

print("Nội dung ngoài vòng lặp for")

Kết quả sau khi chạy lệnh sẽ là:

Lệnh pass trong for

Thông thường, vòng lặp for trong Python yêu cầu phải có ít nhất một câu lệnh bên trong. Tuy nhiên, nếu bạn mới chỉ lên kế hoạch cho vòng lặp và chưa viết nội dung xử lý cụ thể, bạn có thể dùng lệnh pass để giữ chỗ. Lệnh này giúp chương trình không gặp lỗi cú pháp và cho phép bạn bổ sung phần xử lý sau.

#Sử dụng pass để đặt chỗ cho những khối code trong tương lai:

for x in 'FPT Shop':

 pass

Khi chạy khối lệnh trên, bạn sẽ không thấy bất kỳ kết quả nào được in ra, vì vòng lặp for chỉ chứa lệnh pass – tức là không thực hiện hành động nào. Nếu bạn bỏ lệnh pass mà không thêm bất kỳ câu lệnh nào khác, Python sẽ báo lỗi cú pháp với thông báo như sau: IndentationError: expected an indented block

Lời kết

Vòng lặp for trong Python là một công cụ mạnh mẽ và linh hoạt, giúp bạn xử lý dữ liệu một cách hiệu quả. Từ những ứng dụng cơ bản như duyệt danh sách đến các kỹ thuật nâng cao như list comprehension và generator, việc thành thạo vòng lặp for sẽ nâng cao đáng kể kỹ năng lập trình Python của bạn.

Để học lập trình Python hiệu quả, việc trang bị cho mình một chiếc máy tính có cấu hình mạnh mẽ và hiệu năng ổn định sẽ là yếu tố quan trọng, giúp bạn xử lý công việc mượt mà và đồng hành lâu dài trong quá trình học tập. 

FPT Shop là hệ thống bán lẻ điện thoại, máy tính, máy tính bảng và rất nhiều thiết bị công nghệ từ các thương hiệu nổi tiếng khác. Bạn có thể ghé trực tiếp tại cửa hàng hoặc thăm website online của FPT Shop để được hỗ trợ và tư vấn thiết bị phù hợp với nhu cầu của mình nhé!

Xem thêm

• Hàm trong Python là gì? Lệnh khai báo function trong Python và các ví dụ minh họa
• Tìm hiểu các kiểu dữ liệu trong Python và cách khai báo các kiểu dữ liệu cơ bản thường gặp