Thuế chống bán phá giá là gì? Cập nhật quy định mới nhất

Thuế chống bán phá giá là một trong những biện pháp phòng vệ thương mại quan trọng được sử dụng rộng rãi trên thế giới nhằm bảo vệ ngành sản xuất trong nước trước sự cạnh tranh không lành mạnh từ hàng hóa nhập khẩu. Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp bán hàng với giá thấp đều bị áp dụng loại thuế này. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ khái niệm thuế chống bán phá giá, điều kiện áp dụng, quy trình điều tra cũng như những quy định mới nhất tại Việt Nam.

Thuế chống bán phá giá là gì?

Thuế chống bán phá giá (Anti-dumping duty) là khoản thuế nhập khẩu bổ sung được cơ quan có thẩm quyền áp dụng đối với hàng hóa nhập khẩu có hành vi bán phá giá, tức bán sản phẩm tại thị trường nước nhập khẩu với mức giá thấp hơn giá trị thông thường của chính sản phẩm đó. Mục đích của loại thuế này là bảo vệ ngành sản xuất trong nước trước nguy cơ bị thiệt hại hoặc bị cạnh tranh không lành mạnh do hàng nhập khẩu giá rẻ gây ra.

Theo quy định của pháp luật Việt Nam, thuế chống bán phá giá chỉ được áp dụng sau khi cơ quan chức năng tiến hành điều tra và kết luận rằng hành vi bán phá giá đã gây thiệt hại đáng kể, đe dọa gây thiệt hại hoặc cản trở sự phát triển của ngành sản xuất trong nước.

Ví dụ:

Giả sử doanh nghiệp ABC xuất khẩu đường mía sang quốc gia XYZ với giá 125,54 USD/tấn, trong khi cùng loại sản phẩm được bán tại thị trường nội địa của doanh nghiệp với giá khoảng 145,43 USD/tấn trong điều kiện thương mại thông thường.

Việc bán hàng ra nước ngoài với mức giá thấp hơn gần 20 USD/tấn so với giá bán trong nước có thể bị xem là hành vi bán phá giá. Nếu cơ quan điều tra của quốc gia nhập khẩu xác định hành vi này gây thiệt hại cho ngành sản xuất đường trong nước, họ có thể áp dụng thuế chống bán phá giá đối với sản phẩm nhập khẩu từ doanh nghiệp ABC nhằm tạo môi trường cạnh tranh công bằng.

Các quy định về thuế chống bán phá giá

Điều kiện áp dụng

Thuế chống bán phá giá chỉ được áp dụng khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

Hàng hóa nhập khẩu được xác định có hành vi bán phá giá với biên độ bán phá giá rõ ràng.
Hành vi bán phá giá gây thiệt hại nghiêm trọng hoặc đe dọa gây thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất trong nước, hoặc cản trở quá trình hình thành và phát triển của ngành sản xuất nội địa.
Việc áp dụng thuế phải dựa trên kết quả điều tra theo đúng trình tự, thủ tục do pháp luật quy định.

Nguyên tắc áp dụng

Việc áp dụng thuế chống bán phá giá phải đảm bảo tính minh bạch và chỉ được thực hiện trong phạm vi cần thiết để bảo vệ ngành sản xuất trong nước. Biện pháp này chỉ áp dụng đối với những mặt hàng được kết luận có hành vi bán phá giá, đồng thời phải cân nhắc đến lợi ích kinh tế - xã hội và không tạo ra những tác động tiêu cực vượt quá mục tiêu bảo vệ thị trường.

Thời hạn áp dụng

Theo quy định hiện hành, quyết định áp dụng thuế chống bán phá giá có thời hạn tối đa 5 năm kể từ ngày có hiệu lực. Sau thời gian này, cơ quan có thẩm quyền có thể xem xét gia hạn nếu kết quả rà soát cho thấy việc chấm dứt biện pháp sẽ khiến hành vi bán phá giá và thiệt hại cho ngành sản xuất trong nước tiếp diễn hoặc tái diễn.

Ví dụ:

Một trong những vụ việc nổi bật tại Việt Nam là vào năm 2019, Bộ Công Thương đã ban hành quyết định áp dụng thuế chống bán phá giá tạm thời đối với một số sản phẩm nhôm đùn ép có xuất xứ từ Trung Quốc.

Theo quyết định này, mức thuế được áp dụng dao động từ 2,46% đến 35,58% đối với 17 doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu của Trung Quốc. Biện pháp được đưa ra sau quá trình điều tra cho thấy hàng nhập khẩu có dấu hiệu bán phá giá và gây ảnh hưởng đến ngành sản xuất nhôm trong nước. Đây là ví dụ điển hình về việc sử dụng thuế chống bán phá giá để bảo vệ môi trường cạnh tranh công bằng và hỗ trợ doanh nghiệp nội địa phát triển.

Quy định về chống bán phá giá tại Việt Nam

Tại Việt Nam, các quy định về chống bán phá giá được ban hành nhằm bảo vệ ngành sản xuất trong nước trước sự cạnh tranh không lành mạnh từ hàng hóa nhập khẩu có giá bán thấp bất thường. Đồng thời, các quy định này cũng góp phần duy trì môi trường cạnh tranh công bằng, ổn định thị trường và hỗ trợ sự phát triển bền vững của doanh nghiệp nội địa.

Điều kiện áp dụng

Biện pháp chống bán phá giá chỉ được áp dụng khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật. Trước hết, hàng hóa nhập khẩu phải được xác định có hành vi bán phá giá tại thị trường Việt Nam với biên độ bán phá giá cụ thể thông qua quá trình điều tra.

Bên cạnh đó, ngành sản xuất trong nước phải chứng minh được rằng hành vi bán phá giá đã gây ra thiệt hại đáng kể, đe dọa gây thiệt hại nghiêm trọng hoặc cản trở quá trình hình thành và phát triển của ngành sản xuất nội địa. Đồng thời, cơ quan điều tra cũng phải xác định được mối quan hệ nhân quả giữa việc hàng hóa bị bán phá giá và những thiệt hại mà ngành sản xuất trong nước đang phải gánh chịu.

Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp bán phá giá đều bị áp dụng biện pháp phòng vệ. Theo quy định, biện pháp chống bán phá giá sẽ không được áp dụng nếu:

Biên độ bán phá giá không vượt quá 2% giá xuất khẩu của hàng hóa vào Việt Nam.
Lượng hàng nhập khẩu từ một quốc gia chiếm dưới 3% tổng lượng nhập khẩu của hàng hóa tương tự và tổng lượng nhập khẩu từ tất cả các quốc gia thuộc trường hợp này không vượt quá 7% tổng lượng nhập khẩu. Những quốc gia đáp ứng điều kiện này sẽ được miễn áp dụng biện pháp chống bán phá giá.

Nội dung điều tra chống bán phá giá

Để quyết định có áp dụng biện pháp chống bán phá giá hay không, cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành điều tra:

Xác định hàng hóa có bán phá giá không

Cơ quan điều tra sẽ xác định liệu hàng hóa nhập khẩu có thực sự được bán phá giá hay không bằng cách xác định giá bán thông thường của sản phẩm tại nước xuất khẩu, so sánh với giá xuất khẩu vào Việt Nam và tính toán biên độ bán phá giá theo nguyên tắc công bằng đối với từng doanh nghiệp liên quan.

Đánh giá mức độ thiệt hại

Song song với đó, cơ quan chức năng sẽ đánh giá mức độ thiệt hại thực tế hoặc nguy cơ thiệt hại đối với ngành sản xuất trong nước, đồng thời xác định liệu việc bán phá giá có phải là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến những tổn thất này hay không.

Mức ảnh hưởng đến nền kinh tế

Trước khi ban hành quyết định áp dụng thuế chống bán phá giá, cơ quan điều tra còn xem xét tác động của biện pháp đối với nền kinh tế, doanh nghiệp và người tiêu dùng nhằm bảo đảm việc áp dụng vừa bảo vệ sản xuất trong nước, vừa không gây ảnh hưởng tiêu cực đến lợi ích kinh tế - xã hội.

Tạm kết

Thuế chống bán phá giá đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ ngành sản xuất trong nước, duy trì môi trường cạnh tranh lành mạnh và hạn chế những tác động tiêu cực từ hàng hóa nhập khẩu bán dưới giá trị thông thường. Việc nắm rõ khái niệm, điều kiện áp dụng và các quy định liên quan sẽ giúp doanh nghiệp cũng như người tiêu dùng hiểu rõ hơn về chính sách phòng vệ thương mại và tác động của nó đối với nền kinh tế.

Nếu bạn đang tìm kiếm một chiếc điện thoại Xiaomi với hiệu năng mạnh mẽ, camera chất lượng, pin bền và nhiều tính năng AI hiện đại để phục vụ học tập, làm việc cũng như giải trí, hãy tham khảo các sản phẩm chính hãng tại FPT Shop. Tại đây, bạn có thể lựa chọn đa dạng các dòng Xiaomi mới nhất với mức giá cạnh tranh, nhiều chương trình ưu đãi hấp dẫn và chính sách trả góp linh hoạt.

Xem thêm: