Nhận cuộc gọi lạ có bị hack điện thoại không? Rủi ro thật và bẫy thao túng

Nhiều người dùng lo sợ việc nhấc máy nghe một số lạ có thể khiến tài khoản ngân hàng bốc hơi hoặc máy bị kiểm soát từ xa. Thực tế, băn khoăn nhận cuộc gọi lạ có bị hack điện thoại không xuất phát từ các vụ lừa đảo tài chính công nghệ cao diễn ra liên tục. Việc hiểu đúng cơ chế kỹ thuật của mạng viễn thông giúp người dùng gạt bỏ tin đồn thất thiệt, đồng thời nhận biết chính xác các chiêu trò thao túng nguy hiểm.

Nhận cuộc gọi lạ có bị hack điện thoại không?

Câu trả lời ngắn gọn là không. Thao tác nhấc máy đơn thuần để nghe một cuộc đàm thoại không thể tự động khiến thiết bị bị xâm nhập hay tài khoản ngân hàng bị trừ tiền.

Hệ thống viễn thông tiêu chuẩn chỉ truyền dẫn tín hiệu âm thanh giữa hai đầu thuê bao. Kẻ tấn công không thể xâm nhập thiết bị của bạn chỉ bằng một số điện thoại. Tin đồn về việc chỉ cần bấm nghe vài giây là mất sạch dữ liệu cá nhân hay tiền gửi đều là thông tin thất thiệt không có cơ sở kỹ thuật.

Thiết bị di động chỉ rơi vào tình trạng nguy hiểm khi người nghe bị dẫn dụ thực hiện thêm các thao tác khác sau đó. Mối đe dọa không nằm ở sóng cuộc gọi, mà bắt nguồn từ các hành vi do người dùng chủ động làm theo hướng dẫn của kẻ xấu.

Các kịch bản tấn công thực tế thông qua cuộc gọi

Dù sóng thoại an toàn, kẻ gian thường sử dụng công nghệ cuộc gọi VoIP để tiếp cận, giả mạo danh tính nhằm thao túng tâm lý nạn nhân. Dưới đây là các phương thức khai thác thường gặp nhất trong thực tế.

Lừa cài đặt ứng dụng độc hại để chiếm quyền điều khiển

Kẻ gian thường giả danh cơ quan chức năng hoặc cán bộ điều tra yêu cầu người dân cài đặt ứng dụng chuyên dụng để phục vụ xác minh. Bản chất của các tệp tin này là phần mềm gián điệp được thiết kế riêng nhằm qua mặt các lớp bảo mật mặc định.

Khi người dùng làm theo hướng dẫn và tải tệp tin về cài đặt, ứng dụng độc hại sẽ yêu cầu cấp nhiều quyền hạn sâu. Sau khi chiếm quyền điều khiển thiết bị, phần mềm này tự động ghi nhận thao tác màn hình, đánh cắp mật khẩu đăng nhập và thu thập mã xác thực để rút tiền từ các tài khoản tài chính.

Dẫn dụ nhập cú pháp chuyển tiếp cuộc gọi để cướp OTP

Một phương thức nguy hiểm khác là lợi dụng tính năng chuyển hướng cuộc gọi có sẵn trên hạ tầng viễn thông. Kẻ lừa đảo thường gọi điện, tạo ra các tình huống cấp bách như hỗ trợ kỹ thuật hoặc khắc phục lỗi đường truyền để yêu cầu người nghe bấm một chuỗi ký tự lạ.

Cụ thể, đối tượng sẽ hướng dẫn nạn nhân nhập cú pháp cài đặt dịch vụ chuyển tiếp như:

• Bấm dãy ký tự theo dạng thức \\67\*SĐT# rồi nhấn phím gọi đi.
• Làm theo yêu cầu xác nhận từ tổng đài mà không đọc kỹ nội dung thông báo.

Khi thao tác này hoàn tất, toàn bộ cuộc gọi đến thuê bao của nạn nhân sẽ bị chuyển hướng sang số điện thoại của kẻ gian. Điều này đồng nghĩa với việc các cuộc gọi đọc mã OTP từ ngân hàng hoặc ví điện tử sẽ rơi thẳng vào tay kẻ xấu, tạo điều kiện cho chúng đổi mật khẩu và chiếm đoạt tiền.

Lừa đảo nâng cấp eSIM nhằm chiếm quyền kiểm soát sim

Một mình số điện thoại không đủ để truy cập tài khoản ngân hàng của nạn nhân. Tuy nhiên, nếu đối tượng có được thông tin định danh và tìm cách hoán đổi sim vật lý sang eSIM, rủi ro sẽ trở nên hiện hữu.

Nhiều người băn khoăn nhận cuộc gọi lạ có bị hack điện thoại không khi đối tượng mạo danh nhân viên nhà mạng gọi điện yêu cầu đổi sim từ xa để không bị khóa liên lạc. Thực chất, thiết bị không tự mất quyền kiểm soát qua cuộc đàm thoại, mà rủi ro đến từ việc nạn nhân quét mã QR hoặc mở liên kết giả mạo để kích hoạt eSIM sang máy của kẻ xấu. Thao tác này khiến sim gốc mất tín hiệu, tạo điều kiện cho đối tượng chiếm đoạt toàn bộ cuộc gọi và tin nhắn xác thực tài khoản.

Dấu hiệu cảnh báo điện thoại đã bị can thiệp trái phép

Khi thiết bị thực sự bị cài cắm mã độc hoặc bị kiểm soát, hệ thống sẽ xuất hiện nhiều hiện tượng bất thường. Người dùng cần chú ý quan sát những thay đổi trong quá trình vận hành hằng ngày để kịp thời xử lý.

• Máy nóng lên đột ngột dù không cắm sạc và không bật ứng dụng nặng: Để chuyển toàn bộ dữ liệu cá nhân sang hệ thống lưu trữ bên ngoài, hacker sẽ cho khởi chạy nhiều tiến trình ngầm tiêu tốn tài nguyên phần cứng liên tục.
• Dung lượng pin sụt giảm rất nhanh: Việc các phần mềm gián điệp hoạt động liên tục trong nền khiến mức tiêu thụ năng lượng tăng cao đột biến so với thói quen sử dụng bình thường.
• Xuất hiện nhật ký liên lạc không rõ nguồn gốc: Trong hộp thư hoặc danh sách cuộc gọi có tin nhắn, cuộc gọi đi đến các số lạ mà bản thân người dùng không hề thực hiện.
• Xuất hiện phần mềm lạ trong danh sách quản lý: Hệ thống có những ứng dụng không rõ nguồn gốc tự xuất hiện mà người dùng chưa từng tải về từ kho ứng dụng chính thức.

Cách xử lý khẩn cấp khi nghi ngờ bị lừa đảo

Nếu vô tình làm theo hướng dẫn đáng ngờ trong một cuộc gọi lạ, người dùng cần lập tức tiến hành các biện pháp cách ly và ngăn chặn theo thứ tự ưu tiên dưới đây.

• Ngắt kết nối mạng và khóa dịch vụ tài chính: Lập tức tắt Wi-Fi, ngắt dữ liệu di động hoặc bật chế độ máy bay để ngăn phần mềm độc hại gửi dữ liệu ra ngoài. Sau đó, dùng một thiết bị an toàn khác để liên hệ ngân hàng yêu cầu khóa khẩn cấp tài khoản, thẻ tín dụng và hủy phiên đăng nhập Internet Banking.
• Kiểm tra và gỡ bỏ ứng dụng lạ trên thiết bị: Đối với máy Android, người dùng vào phần Cài đặt, chọn mục Ứng dụng, sau đó vào Quản lý ứng dụng để rà soát toàn bộ danh sách. Nếu phát hiện ứng dụng lạ không rõ nguồn gốc hoặc nghi ngờ là mã độc, hãy chọn gỡ cài đặt ngay lập tức.
• Đăng xuất tài khoản và đổi mật khẩu bảo mật: Tiến hành đăng xuất toàn bộ tài khoản email, mạng xã hội và dịch vụ lưu trữ đám mây khỏi tất cả các thiết bị. Thiết lập lại mật khẩu mới có độ phức tạp cao, kết hợp bật phương thức xác thực hai lớp qua các ứng dụng tạo mã chuyên dụng thay vì chỉ dựa vào SMS.
• Cài phần mềm diệt virus hoặc khôi phục cài đặt gốc: Quét toàn bộ hệ thống bằng phần mềm bảo mật uy tín để bóc tách mã độc. Trong trường hợp thiết bị vẫn có dấu hiệu quá nhiệt, hao pin bất thường hoặc không thể gỡ bỏ ứng dụng độc hại, giải pháp an toàn và dứt điểm nhất là khôi phục cài đặt gốc để đưa máy về trạng thái xuất xưởng.

Nguyên tắc phòng ngừa rủi ro từ các cuộc gọi không xác định

Người dùng hoàn toàn có thể chủ động phòng tránh các bẫy lừa đảo qua điện thoại bằng cách duy trì thói quen sử dụng thiết bị cẩn trọng.

Tuyệt đối không cung cấp thông tin bảo mật cho bất kỳ ai qua điện thoại, bao gồm mật khẩu đăng nhập, mã OTP, số thẻ ngân hàng hoặc thông tin căn cước công dân. Các cơ quan quản lý nhà nước, lực lượng công an hay tổ chức tài chính không bao giờ yêu cầu người dân cài đặt phần mềm ngoài kho ứng dụng hoặc đọc mã xác thực qua các cuộc đàm thoại.

Không thực hiện theo hướng dẫn bấm các cú pháp lạ trên bàn phím cuộc gọi, đặc biệt là lệnh kích hoạt tính năng chuyển tiếp liên lạc. Câu hỏi nhận cuộc gọi lạ có bị hack điện thoại không thực chất phụ thuộc vào hành vi này, bởi kẻ gian thường lợi dụng thao tác chuyển hướng để đánh cắp mã OTP. Trường hợp nhận thông báo nâng cấp thẻ SIM, người dùng cần đến trực tiếp điểm giao dịch hoặc gọi tổng đài chính thức của nhà mạng để kiểm tra.

Tạm kết

Câu trả lời cho thắc mắc nhận cuộc gọi lạ có bị hack điện thoại không là hoàn toàn không, nếu người dùng chỉ bắt máy đơn thuần. Thiết bị chỉ đối mặt hiểm họa bảo mật khi chủ máy làm theo kịch bản lừa đảo, nhập mã USSD chuyển hướng cuộc gọi, kích hoạt eSIM trái phép hoặc cài đặt tập tin chứa mã độc. Sự tỉnh táo, từ chối chia sẻ mã OTP và kiểm tra kỹ các quyền hạn truy cập chính là lớp bảo vệ vững chắc nhất cho dữ liệu cá nhân.

Để hạn chế tối đa nguy cơ tiếp xúc với các cuộc gọi lừa đảo, người dùng nên trang bị các dòng điện thoại thông minh chính hãng đời mới có tích hợp sẵn tính năng tự động nhận diện và chặn số lạ làm phiền. Hệ thống FPT Shop cung cấp đa dạng các mẫu điện thoại iPhone và thiết bị Android với nền tảng bảo mật tiên tiến, hỗ trợ bảo vệ dữ liệu cá nhân cùng các giao dịch tài chính an toàn.

Xem thêm:

• Nếu muốn bảo mật tốt hơn trên điện thoại Android, hãy kiểm tra lại quyền của các ứng dụng
• Cảnh báo lừa đảo: Mạo danh FPT Shop gửi tin nhắn thông báo khách hàng trúng thưởng minigame