Thai sản được nghỉ bao nhiêu ngày theo Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15?

Chế độ thai sản là một trong những quyền lợi quan trọng của người lao động khi tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Việc nắm rõ thai sản được nghỉ bao nhiêu ngày giúp người lao động chủ động sắp xếp công việc, chuẩn bị hồ sơ và bảo đảm quyền lợi trong giai đoạn sinh con, chăm sóc con nhỏ. Bài viết dưới đây sẽ tổng hợp thời gian nghỉ thai sản của lao động nữ, lao động nam và một số trường hợp đặc biệt theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15.

Thai sản được nghỉ bao nhiêu ngày?

Theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 và khoản 1 Điều 139 Bộ luật Lao động 2019, thời gian nghỉ thai sản của lao động nữ sẽ được tính theo từng trường hợp cụ thể.

Trường hợp sinh một con

Lao động nữ được nghỉ thai sản 6 tháng, bao gồm thời gian nghỉ trước và sau khi sinh con. Trong đó, thời gian nghỉ trước khi sinh không được quá 2 tháng.

Điều này đồng nghĩa với việc người lao động có thể chủ động nghỉ trước ngày dự sinh nhưng tối đa chỉ 2 tháng. Phần thời gian còn lại sẽ được tính sau khi sinh.

Ví dụ:

• Nếu nghỉ trước sinh 1 tháng, người lao động sẽ được nghỉ 5 tháng sau sinh.
• Nếu nghỉ trước sinh 2 tháng, thời gian nghỉ sau sinh sẽ còn 4 tháng.

Dù nghỉ trước sinh bao lâu (trong giới hạn cho phép), tổng thời gian nghỉ thai sản vẫn là 6 tháng đối với trường hợp sinh một con.

Trường hợp sinh đôi trở lên

Đối với lao động nữ sinh từ hai con trở lên trong cùng một lần sinh, thời gian nghỉ thai sản sẽ được cộng thêm.

Theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, tính từ con thứ hai trở đi, cứ mỗi con, người mẹ được nghỉ thêm 1 tháng.

Cụ thể:

• Sinh đôi: Được nghỉ 7 tháng.
• Sinh ba: Được nghỉ 8 tháng.
• Sinh bốn: Được nghỉ 9 tháng.

Như vậy, thời gian nghỉ thai sản trong trường hợp sinh nhiều con sẽ được tính bằng 6 tháng nghỉ cơ bản, cộng thêm 1 tháng cho mỗi con từ con thứ hai trở đi.

Lao động nam được nghỉ thai sản bao nhiêu ngày?

Theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, lao động nam đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản khi vợ sinh con. Thời gian nghỉ được tính theo ngày làm việc và phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể:

• Vợ sinh thường: Được nghỉ 5 ngày làm việc.
• Vợ sinh con phải phẫu thuật hoặc sinh con dưới 32 tuần tuổi: Được nghỉ 7 ngày làm việc.
• Vợ sinh đôi: Được nghỉ 10 ngày làm việc.
• Vợ sinh ba trở lên: Ngoài 10 ngày làm việc khi sinh đôi, từ con thứ ba trở đi được nghỉ thêm 3 ngày làm việc cho mỗi con.
• Vợ sinh đôi phải phẫu thuật: Được nghỉ 14 ngày làm việc.
• Vợ sinh ba trở lên phải phẫu thuật: Ngoài 14 ngày làm việc, từ con thứ ba trở đi được nghỉ thêm 3 ngày làm việc cho mỗi con.

Ngày bắt đầu nghỉ việc hưởng chế độ thai sản của lao động nam phải nằm trong 60 ngày kể từ ngày vợ sinh con. Trường hợp nghỉ nhiều lần, ngày bắt đầu nghỉ của lần cuối cùng cũng phải nằm trong khoảng thời gian 60 ngày đầu sau khi vợ sinh. Đồng thời, tổng thời gian nghỉ không được vượt quá số ngày nghỉ tương ứng với từng trường hợp theo quy định.

Trường hợp thai chết trong tử cung hoặc chết khi chuyển dạ

Theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, nếu lao động nữ mang thai đôi trở lên và có thai chết trong tử cung hoặc chết trong khi chuyển dạ, thời gian nghỉ hưởng chế độ thai sản và trợ cấp một lần khi sinh con vẫn được tính theo tổng số thai.

Số thai được tính bao gồm cả con sống, con chết và thai chết. Quy định này nhằm bảo đảm quyền lợi cho lao động nữ trong những trường hợp sinh nở có nhiều rủi ro.

Mẹ chết sau khi sinh con thì cha có được nghỉ thai sản không?

Theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, nếu chỉ có mẹ hoặc cả cha và mẹ đều tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc mà mẹ chết sau khi sinh con, cha hoặc người trực tiếp nuôi dưỡng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản trong thời gian còn lại của người mẹ để chăm sóc con.

Nếu mẹ tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc nhưng không đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản và chết sau khi sinh, cha hoặc người trực tiếp nuôi dưỡng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản đến khi con đủ 6 tháng tuổi.

Trường hợp cha hoặc người trực tiếp nuôi dưỡng không nghỉ việc theo quy định thì ngoài tiền lương, vẫn được hưởng trợ cấp thai sản đối với thời gian còn lại của người mẹ kể từ ngày liền kề sau ngày người mẹ chết.

Chỉ có cha tham gia bảo hiểm xã hội thì được nghỉ thế nào?

Theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, nếu chỉ có cha tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc mà mẹ chết sau khi sinh con, cha được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản đến khi con đủ 6 tháng tuổi.

Quy định này cũng áp dụng khi người mẹ không đủ sức khỏe để chăm sóc con sau sinh theo xác nhận của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Khi đó, người cha được nghỉ việc để trực tiếp chăm sóc con và hưởng chế độ thai sản theo quy định.

Thời gian nghỉ có tính đóng BHXH không?

Theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, thời gian nghỉ thai sản của lao động nữ sinh con, người nhận nuôi con nuôi dưới 6 tháng tuổi, lao động nữ mang thai hộ khi sinh con và lao động nữ nhờ mang thai hộ vẫn được tính là thời gian đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Trong thời gian này, người lao động và người sử dụng lao động không phải đóng BHXH.

Đối với các trường hợp khác, nếu thời gian nghỉ hưởng chế độ thai sản từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng thì khoảng thời gian nghỉ đó cũng được tính là thời gian đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc và không phải đóng BHXH.

Một số lưu ý khi nghỉ thai sản

Để quá trình nghỉ thai sản và hưởng chế độ diễn ra thuận lợi, người lao động nên lưu ý những điểm sau:

• Thông báo kế hoạch nghỉ thai sản: Người lao động nên thông báo trước thời gian nghỉ để đơn vị chủ động sắp xếp công việc và bố trí nhân sự thay thế khi cần.
• Tính toán thời gian nghỉ trước sinh hợp lý: Theo quy định, thời gian nghỉ trước khi sinh không được quá 2 tháng. Vì vậy, người lao động nên cân nhắc thời điểm bắt đầu nghỉ dựa trên ngày dự sinh và tình trạng sức khỏe.
• Lưu ý thời hạn nghỉ khi vợ sinh con: Nếu nghỉ nhiều lần, lần nghỉ cuối cùng vẫn phải bắt đầu trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày vợ sinh con.
• Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ hưởng chế độ thai sản: Người lao động nên chuẩn bị hồ sơ theo hướng dẫn của cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc bộ phận nhân sự tại nơi làm việc. Việc chuẩn bị sớm sẽ giúp quá trình giải quyết chế độ diễn ra thuận tiện hơn.

Tạm kết

Nhìn chung, thai sản được nghỉ bao nhiêu ngày sẽ phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể theo Điều 53 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15. Lao động nữ sinh một con được nghỉ 6 tháng, sinh đôi trở lên được nghỉ thêm 1 tháng cho mỗi con tính từ con thứ hai. Lao động nam có vợ sinh con được nghỉ từ 5 ngày làm việc trở lên, tùy tình trạng sinh thường, sinh mổ, sinh đôi hoặc sinh nhiều con. Người lao động nên nắm rõ các mốc thời gian này để chủ động bảo vệ quyền lợi của mình khi tham gia bảo hiểm xã hội.

Trong giai đoạn mang thai và chăm sóc trẻ nhỏ, không gian sống sạch thoáng là yếu tố rất đáng quan tâm để cả mẹ và bé cảm thấy dễ chịu hơn mỗi ngày. Để cải thiện chất lượng không khí trong nhà, bạn có thể tham khảo các mẫu máy lọc không khí chính hãng tại FPT Shop với nhiều lựa chọn về công suất, thiết kế và mức giá phù hợp cho từng gia đình.

Xem thêm:

• Vợ đẻ chồng được nghỉ mấy ngày theo Luật BHXH 2024? Quy định mới có gì khác so với trước đây?
• Hướng dẫn tra cứu hồ sơ thai sản online nhanh chóng, chính xác chỉ trong vài chút cho người lao động