Tài khoản 155 là gì? Hiểu rõ về Tài khoản 155 - Thành phẩm để không mắc sai sót trong vận hành doanh nghiệp

Trong kế toán doanh nghiệp sản xuất, việc ghi nhận và quản lý thành phẩm sau khi hoàn thiện là bước quan trọng để phản ánh chính xác giá trị hàng tồn kho và tính giá vốn. Vậy tài khoản 155 là gì, được sử dụng trong những trường hợp nào và cách hạch toán ra sao? Bài viết sau sẽ giúp bạn hiểu rõ và áp dụng đúng theo quy định kế toán hiện hành.

1. Tài khoản 155 là gì?

Theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, Phụ lục tài khoản kế toán – Tài khoản 155, Tài khoản 155 – Thành phẩm là tài khoản kế toán dùng để phản ánh giá trị hiện có và sự biến động của các loại thành phẩm trong doanh nghiệp. Thành phẩm ở đây là sản phẩm đã hoàn thiện quá trình sản xuất, đạt tiêu chuẩn kỹ thuật và được nhập kho, chờ tiêu thụ hoặc sử dụng.

Đặc biệt, trong các trường hợp xuất khẩu ủy thác, tài khoản 155 chỉ áp dụng cho bên giao ủy thác – điều này cũng rất cần lưu ý để không bị sai sót khi hạch toán.

2. Nguyên tắc kế toán tài khoản 155

Bên cạnh nắm rõ định nghĩa Tài khoản 155 là gì cách sử dụng tài khoảng 155 cũng là nội dung được nhiều kế toán viên quan tâm. Để sử dụng tài khoản 155 đúng cách, kế toán viên cần tuân theo những nguyên tắc sau:

Giá trị ghi sổ: Thành phẩm phải được ghi nhận theo giá thành sản xuất thực tế. Giá thành này gồm chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công, sản xuất chung và những khoản liên quan trực tiếp đến việc làm ra sản phẩm.

Không đưa vào giá thành: Những chi phí vượt mức bình thường, tổn thất do ngừng sản xuất, hay các chi phí không gắn với quy trình sản xuất sẽ không được tính vào giá thành thành phẩm.

Theo dõi chi tiết: Doanh nghiệp cần tổ chức sổ sách để theo dõi chi tiết từng loại thành phẩm theo kho, theo nhóm sản phẩm hoặc đơn hàng, giúp quản lý kho dễ dàng và tránh thất thoát.

3. Kết cấu và nội dung phản ánh của tài khoản 155

Hiểu kết cấu tài khoản 155 sẽ giúp bạn biết được lúc nào nên ghi Nợ, lúc nào nên ghi Có, tránh sai sót trong quá trình hạch toán:

Bên Nợ – Ghi tăng tài khoản:

• Khi thành phẩm được nhập kho sau sản xuất hoặc gia công.
• Khi kiểm kê thấy thừa hàng.
• Khi chuyển số liệu tồn kho cuối kỳ vào tài khoản này (nếu dùng phương pháp kiểm kê định kỳ).

Bên Có – Ghi giảm tài khoản:

• Khi xuất kho để bán, gửi đi bán hoặc sử dụng nội bộ.
• Khi kiểm kê phát hiện thiếu hàng.
• Khi chuyển tồn kho đầu kỳ ra khỏi tài khoản 155 để tính giá vốn (nếu dùng phương pháp định kỳ).

Số dư cuối kỳ nằm ở bên Nợ, phản ánh giá trị thành phẩm còn tồn trong kho tính đến thời điểm lập báo cáo.

4. Phân loại tài khoản 155

Nếu bạn từng tìm kiếm “tài khoản 155 là gì” trên các diễn đàn kế toán, bạn sẽ thấy nó được chia thành hai tiểu khoản nhỏ để tiện theo dõi, cụ thể như sau.

1551 – Thành phẩm thông thường

Là tài khoản phụ dùng để ghi nhận các thành phẩm đã sản xuất xong và được nhập kho, không bao gồm bất động sản. Ví dụ: bàn ghế gỗ sau khi hoàn thiện, áo thun sau khi may xong, các mặt hàng đóng gói sẵn như bánh kẹo, mỹ phẩm…

Việc sử dụng tài khoản này giúp doanh nghiệp dễ dàng tính giá vốn hàng bán, lập báo cáo tồn kho, và kiểm soát chi phí sản xuất hiệu quả hơn.

1557 – Thành phẩm bất động sản

Áp dụng riêng với các công ty trong lĩnh vực xây dựng – kinh doanh nhà đất. Khi công ty xây nhà, căn hộ hoặc khu dân cư để bán, các bất động sản hoàn tất nhưng chưa bán được ghi nhận vào đây. Có thể xem đây là "kho hàng" đặc biệt chứa các bất động sản chờ giao dịch.

Việc phân biệt 1551 và 1557 rất quan trọng để lên báo cáo đúng chuẩn, phản ánh rõ ràng từng lĩnh vực hoạt động.

5. Hướng dẫn hạch toán tài khoản 155 – Thành phẩm

Nếu bạn vẫn còn thắc mắc tài khoản 155 là gì và hạch toán ra sao, dưới đây là hướng dẫn cụ thể cho từng phương pháp kế toán hàng tồn kho.

5.1. Hạch toán theo phương pháp kê khai thường xuyên

Đây là phương pháp phổ biến, ghi nhận ngay lập tức mỗi khi có nghiệp vụ nhập – xuất kho xảy ra. Thích hợp cho các doanh nghiệp có quy mô sản xuất – bán hàng lớn, cần kiểm soát liên tục.

Nhập kho thành phẩm sau sản xuất:

• Nợ TK 155
• Có TK 154

Xuất kho để bán:

• Nợ TK 632 – Giá vốn hàng bán
• Có TK 155 – Thành phẩm

Gửi thành phẩm đi bán:

• Nợ TK 157 – Hàng gửi đi bán
• Có TK 155

Dùng nội bộ hoặc tặng:

• Nợ TK 642, 241, 211 tùy mục đích
• Có TK 155

Góp vốn bằng thành phẩm:

• Nợ TK 228 – Đầu tư vào đơn vị khác
• Có TK 155
• Phần chênh lệch nếu có: Ghi thêm vào TK 711 hoặc 811

Kiểm kê thừa/thiếu:

• Thừa: Nợ TK 155, Có TK 338
• Thiếu: Nợ TK 138, Có TK 155

5.2. Hạch toán theo phương pháp kiểm kê định kỳ

Với phương pháp này, doanh nghiệp chỉ xác định số hàng còn lại vào cuối kỳ. Phương pháp này phù hợp với doanh nghiệp nhỏ hoặc kinh doanh ít mặt hàng.

Đầu kỳ - Xác định tồn đầu kỳ để tính giá vốn:

• Nợ TK 632, Có TK 155

Cuối kỳ - Tính lại lượng hàng còn tồn kho:

• Nợ TK 155, Có TK 632

6. Lưu ý khi sử dụng tài khoản 155 trong thực tế

• Tài khoản 155 chỉ phản ánh giá trị thành phẩm đã hoàn thành, không dùng cho sản phẩm đang sản xuất dở dang – những phần này sẽ được ghi ở tài khoản 154.
• Cần kiểm kê kho thường xuyên để đảm bảo số liệu phản ánh đúng thực tế, tránh chênh lệch giữa sổ sách và hàng hóa thực tế.
• Trong quá trình hạch toán, cần phối hợp chặt chẽ giữa kế toán kho và kế toán giá thành để tránh sai sót số liệu giữa 154 và 155.

Tạm kết

Nếu bạn đang vận hành doanh nghiệp sản xuất hoặc kinh doanh bất động sản, việc hiểu rõ tài khoản 155 là gì sẽ là nền tảng vững chắc để thực hiện nghiệp vụ kế toán một cách chính xác và chuyên nghiệp hơn. Việc sử dụng tài khoản này một cách chính xác sẽ giúp doanh nghiệp ghi nhận đúng giá trị tồn kho, tính giá vốn chặt chẽ và nâng cao hiệu quả quản trị chi phí.

Nếu bạn là kế toán viên hay quản lý doanh nghiệp thường xuyên làm việc với các phần mềm kế toán, báo cáo tài chính và dữ liệu hàng tồn kho như tài khoản 155, thì một chiếc laptop doanh nhân với hiệu năng mạnh mẽ, bàn phím thoải mái và pin bền bỉ sẽ là công cụ không thể thiếu. Tham khảo ngay.

Laptop doanh nhân

Xem thêm:

Ngành Kế toán học khối nào? Danh sách trường đào tạo uy tín và cập nhật điểm chuẩn mới nhất 2024

Tổng quan ngành kế toán: Kế toán là gì? Kế toán viên là gì? Và cơ hội nghề nghiệp cho học sinh, sinh viên