Bụi PM2.5 là gì? Có nguy hiểm như thế nào đến sức khỏe? Các giải pháp hạn chế bụi mịn PM2.5

Bụi PM2.5 là thuật ngữ được sử dụng phổ biến để chỉ các hạt bụi có kích thước siêu nhỏ, là một trong những tác nhân gây ô nhiễm hàng đầu hiện nay. Với sự phát triển mạnh mẽ của đô thị và công nghiệp thì chỉ số bụi mịn PM2.5 cũng dần tăng lên đến mức báo động. Cùng FPT Shop tìm hiểu chi tiết bụi mịn PM2.5 là như thế nào? Chúng sinh ra từ đâu? Sự nguy hiểm của bụi PM2.5 đến sức khỏe con người cũng như cách hạn chế tiếp xúc chúng hiệu quả. Theo dõi bài viết dưới đây nhé!

Bụi PM2.5 là bụi gì?

Theo WHO định nghĩa: “PM là một chất gây ô nhiễm không khí, bao gồm hỗn hợp các hạt rắn và hạt lỏng, chúng lơ lửng trong không khí.”

Chỉ số PM thường được dùng để đề cập tới những hạt bụi có đường kính nhỏ hơn 10 μm (PM10) và nhỏ hơn 2.5 μm (PM2.5), trong đó, 1 μm = 0.001mm. Các hạt này thường được gọi chung là loại bụi mịn hay bụi siêu mịn.

Như vậy, PM2.5 là ký hiệu dùng để chỉ loại bụi mịn 2.5, gồm tập hợp các hạt bụi có kích thước 2.5 micron trở xuống, nhỏ hơn gấp 30 lần so với sợi tóc người. Về bản chất, thì bụi dạng PM2.5 được hình thành từ các chất có trong tự nhiên chẳng hạn như nitơ, carbon, hợp chất kim loại,...

Nguyên nhân gây ra bụi mịn PM2.5

Bất cứ điều gì cũng có nguyên nhân hình thành nên nó và bụi mịn PM2.5 cũng không ngoại lệ. Có vô số nguyên nhân hình thành loại bụi này và có lẽ khi biết tới chúng ta cũng phải bất ngờ. Có thể nhắc đến một số nguyên nhân tiêu biểu như sau:

Nguyên nhân tự nhiên

• Bụi thiên nhiên: Đất cát, sa mạc hay phun trào núi lửa,...
• Cháy rừng: Sự biến đổi khí hậu đột ngột hiện nay là nguyên nhân gây ra nhiều vụ cháy rừng lớn trên toàn thế giới. Theo đó, chúng cũng phát tán ra ngoài môi trường một lượng lớn bụi, gây ô nhiễm nghiêm trọng môi trường không khí.
• Thời điểm giao mùa: Thông thường đây là những thời điểm xuất hiện sương mù. Các lớp sương mù dày đặc khiến cho lớp khói bụi tích tụ bên trong thành phố và không thể thoát ra được. Từ đó gây nên hiện tượng cả thành phố bị bao phủ bởi lớp bụi mịn, bụi siêu mịn,... Thời gian đỉnh điểm thường rơi vào khoảng các tháng 10 - 11 trong năm.

Nguyên nhân nhân tạo

Ngoài nguyên nhân tự nhiên thì các hoạt động của con người mới được xác định là nguyên nhân chính gây ra hiện tượng nồng độ bụi mịn PM2.5 cao như hiện nay. Chủ yếu là các hoạt động như là:

• Sản xuất công nghiệp: Khói thải từ các nhà máy, xưởng sản xuất, khu công nghiệp,...
• Giao thông vận tải: Khói thải từ các phương tiện giao thông và cát bụi cuốn theo trong quá trình di chuyển hay cát bụi sinh ra từ việc bào mòn bề mặt đường,...
• Sinh hoạt: Khói thải từ việc nấu nướng bằng bếp than, bếp củi, dầu,...
• Rác thải: Rác thải sinh hoạt hàng ngày, rác thải công nghiệp.
• Nông nghiệp: Đốt rơm rạ, vận chuyển rơm rạ,...
• Xây dựng: Bụi thải ra trong quá trình xây dựng chung cư, cao ốc, cầu đường,...

Tác hại của bụi PM2.5 với con người

• Vấn đề về hô hấp: Việc hít thở bụi mịn PM2.5 có thể sẽ gây ra các vấn đề về hô hấp như viêm mũi, viêm họng, viêm xoang, viêm phế quản và khó thở. Những người mắc các bệnh như hen suyễn hay bệnh phổi mãn tính như viêm phổi nặng, bệnh tràn dịch màng phổi càng nhạy cảm hơn với bụi PM2.5.
• Rối loạn tim mạch: Bụi PM2.5 có thể xâm nhập sâu vào trong hệ tuần hoàn, gây ra các vấn đề về tim mạch nguy hiểm như nhồi máu cơ tim, đau ngực, tăng nguy cơ đột quỵ.
• Ảnh hưởng đến hệ thống miễn dịch: Bụi mịn PM2.5 có thể gây tác động và làm tăng tỷ lệ viêm nhiễm trong cơ thể. Gây ra phản ứng viêm nặng, làm suy giảm khả năng chống chịu của hệ thống miễn dịch, đồng thời tăng khả năng mắc các bệnh vi khuẩn và virus.
• Tác động đến sức khỏe toàn diện: Bụi PM2.5 cũng có thể gây ra các vấn đề sức khỏe khác như đau đầu, cảm giác mệt mỏi, mất năng lượng. Nó cũng được cho là có liên quan tới một số bệnh khác như đau tim, bệnh đái tháo đường và ung thư phổi.

Cách phòng tránh bụi mịn PM2.5

Tình trạng ô nhiễm không khí vẫn tiếp tục gia tăng cho nên việc ngăn chặn và hạn chế bụi mịn nói chung và bụi PM2.5 nói riêng cho bản thân là điều cấp thiết lúc này. Dưới đây là một số cách phòng tránh bụi mịn PM2.5 phổ biến và hiệu quả mà bạn nên tham khảo để áp dụng.

Tránh xa những nguồn ô nhiễm khói bụi trong thành phố

Thay vì việc phải sinh sống gần những khu công nghiệp, nhà máy, thường xuyên hít phải khí thải độc hại thì bạn nên chuyển đến các khu vực trong lành hơn. Không mua nhà hay thuê nhà trọ ở gần mặt đường (nếu có thể), nơi có nhiều phương tiện giao thông di chuyển đông đúc. Đồng thời, cần lưu ý trồng nhiều cây xanh xung quanh nơi sinh sống của gia đình.

Sử dụng khẩu trang

Khẩu trang là một vật bất ly thân khi ra ngoài đường mặc dù chúng không phải là giải pháp ngăn chặn hoàn toàn được bụi mịn PM2.5 hoặc bụi siêu mịn. Bạn có thể sử dụng loại khẩu trang chuyên dụng dành cho việc phòng tránh bụi mịn, các loại đã được kiểm tra bởi tổ chức y tế cho hiệu quả lọc bụi mịn lên đến 90% mặc dù giá thành khá cao.

Vệ sinh sạch sẽ nhà cửa

Việc vệ sinh sạch sẽ nhà cửa để đảm bảo không gian sống giảm thiểu bụi bẩn rất đơn giản mà bạn có thể thực hiện được. Một căn nhà, căn hộ được vệ sinh thường xuyên sẽ có chất lượng không khí tốt hơn rất nhiều cho với ngoài đường. Nếu có thể, bạn hãy đóng kín các cửa ra vào, cửa sổ để hạn chế khói bụi bay vào nhà nhé.

Sử dụng máy lọc không khí

Sử dụng máy lọc không khí được đánh giá là một giải pháp vô cùng hiệu quả trong việc làm sạch bụi mịn, bụi siêu mịn có trong không khí. Hầu hết các loại máy lọc không khí hiện nay đều được tích hợp đa dạng các tính năng hiện đại để dễ dàng loại bỏ bụi mịn, vi khuẩn, nấm mốc cũng như các loại mùi độc hại trong nhà.

Một số sản phẩm máy lọc không khí tiêu biểu bạn có thể tham khảo như: Máy lọc không khí xông tinh dầu Levoit LV-H128, Máy lọc không khí Levoit Core 300, Máy lọc không khí Coway AP-1009CH, Máy lọc không khí hút ẩm Sharp DW-E16FA-W, Máy lọc không khí Kangaroo KG36AP2,...

Sử dụng máy hút bụi, robot hút bụi lau nhà

Máy hút bụi, robot hút bụi lau nhà là những sản phẩm có khả năng làm sạch các loại bụi (gồm bụi mịn PM2.5 và bụi siêu mịn) mà chổi quét nhà thông thường không thể loại bỏ được hết. Không chỉ hút sạch bụi bẩn trên sàn nhà mà máy hút bụi còn giúp loại bỏ bụi bẩn trên giường nệm, ghế sofa, nóc tủ,... Giúp bạn loại bỏ được những hạt bụi, vi khuẩn trên đồ vật hay bay lơ lửng trong không khí hiệu quả, tránh mất công sức hàng ngày.

Một số sản phẩm máy hút bụi / robot hút bụi tiêu biểu như: Robot hút bụi lau nhà Ecovacs Deebot X2 OMNI, Robot hút bụi lau nhà Ecovacs Deebot T10, Robot hút bụi lau nhà Ecovacs Deebot T10 Turbo, Robot hút bụi Takdir V3-1s VC,...

Tăng cường sức khỏe

Bổ sung chế độ ăn khoa học giàu dinh dưỡng, rau củ chứa nhiều vitamin C, protein và khoáng chất,... là điều cần thiết. Điều này sẽ giúp bạn tăng cường hệ miễn dịch và ngăn ngừa những bệnh về đường hô hấp do bụi mịn PM2.5 và bụi siêu mịn gây ra. 

Ngoài ra, bạn hãy tăng cường tập luyện thể dục thể thao mỗi ngày để nâng cao sức khỏe, hạn chế bệnh tật. Điều này làm giảm thiểu và hạn chế sự ảnh hưởng của bụi mịn, giúp bạn phòng chống những tác hại của khói bụi. Kết hợp phương pháp này cùng những biện pháp giảm thiểu / phòng chống bụi mịn PM2.5 khác để đạt hiệu quả cao nhất.

Lời kết

Qua bài viết này của FPT Shop chắc hẳn bạn đã nắm rõ thông tin bụi mịn PM2.5 là gì rồi chứ. Chúng tôi hy vọng bạn hiểu được mức độ nghiêm trọng của loại bụi này tác động tiêu cực đến sức khỏe của mỗi chúng ta, từ đó chủ động bảo vệ bản thân khỏi các tác nhân gây hại như trên.

Xem thêm:

• Bụi mịn là gì? Ảnh hưởng của bụi mịn đến cơ thể con người
• Tìm hiểu về bụi mịn PM 1.0: Những tác động tiêu cực của bụi mịn PM 1.0 đến sức khỏe

Để giúp gia đình được tận hưởng bầu không khí trong lành trong chính ngôi nhà của mình, bạn hãy sắm ngay chiếc máy lọc không khí. FPT Shop luôn sẵn hàng các mẫu máy lọc không khí chính hãng của nhiều thương hiệu uy tín, bạn hãy ghé ngay để được tư vấn lựa chọn sản phẩm phù hợp và nhận nhiều phần quà hấp dẫn nhé!

Máy lọc không khí