Nhật Bản yêu cầu OpenAI ngừng “sao chép” manga và anime

Theo trang ITMedia, Bộ trưởng phụ trách chiến lược sở hữu trí tuệ Minoru Kiuchi, người đang dẫn dắt chương trình “Cool Japan” đã chỉ trích OpenAI vì cho phép người dùng tạo ra các sản phẩm mang phong cách hoặc sử dụng nhân vật có bản quyền của Nhật, trong đó có Mario, Pikachu và những hình ảnh gợi nhớ đến Studio Ghibli.

Chính phủ Nhật Bản lên tiếng bảo vệ di sản văn hóa

Trong tuyên bố chính thức, ông Kiuchi khẳng định các tác phẩm nghệ thuật của Nhật Bản là “những báu vật không thể thay thế của quốc gia”. Ông nhấn mạnh việc mô hình AI tạo ra hình ảnh tương tự mà không được cấp phép là điều “không thể chấp nhận được”. Văn phòng Nội các Nhật Bản đã gửi yêu cầu chính thức đến OpenAI, đề nghị công ty ngừng mọi hành vi vi phạm và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về bản quyền quốc tế, đặc biệt đối với dữ liệu huấn luyện có nguồn gốc từ văn hóa Nhật.

Ảnh minh hoạ

Căng thẳng bắt nguồn từ Sora, nền tảng tạo video bằng AI mà OpenAI giới thiệu gần đây. Ngay sau khi ra mắt, người dùng đã sử dụng công cụ này để tạo ra nhiều video mô phỏng các nhân vật nổi tiếng như Mario, Pikachu hay Totoro, khiến các hãng sở hữu bản quyền lo ngại. Nhật Bản vốn rất nhạy cảm với những vấn đề liên quan đến bản quyền trong lĩnh vực sáng tạo, khi manga và anime không chỉ là di sản văn hóa mà còn là nguồn thu quan trọng của nền kinh tế sáng tạo quốc gia.

Vụ việc tại Nhật Bản là một phần trong chuỗi khủng hoảng về bản quyền mà OpenAI đang phải đối mặt. Sau làn sóng phản đối từ các nghệ sĩ, hãng phim và tổ chức quốc tế, công ty từng hủy bỏ chính sách “opt-out”, vốn cho phép tác giả yêu cầu loại bỏ dữ liệu của mình khỏi quá trình huấn luyện, nhưng lại thiếu cơ chế thực thi hiệu quả. Dù CEO Sam Altman từng công khai bày tỏ sự ngưỡng mộ đối với sức sáng tạo của Nhật Bản, nhưng điều đó không đủ để xoa dịu sự chỉ trích ngày càng gay gắt từ cộng đồng sáng tạo nước này.

Trước đó, công cụ tạo ảnh của OpenAI cũng từng gây tranh cãi khi lan truyền hàng loạt hình ảnh lấy cảm hứng từ Studio Ghibli, khiến giới nghệ sĩ và người dùng đặt câu hỏi về ranh giới giữa “cảm hứng nghệ thuật” và “xâm phạm bản quyền”.

Nếu Tokyo quyết định siết chặt quy định đối với các công cụ AI tạo nội dung, OpenAI có nguy cơ mất đi thị trường Nhật Bản, vốn được xem là một trong những trung tâm sáng tạo và công nghệ hàng đầu thế giới. Không chỉ vậy, động thái này có thể trở thành tiền lệ khiến các quốc gia khác yêu cầu quản lý nghiêm ngặt hơn đối với mô hình AI sử dụng dữ liệu văn hóa bản địa.

Cuộc đối đầu giữa sáng tạo con người và sáng tạo máy móc đang bước sang giai đoạn mới, nơi trí tuệ nhân tạo buộc phải học cách tôn trọng bản quyền và văn hóa thay vì chỉ sao chép chúng.

Xem thêm:

• Uber biến ứng dụng thành “sân tập” cho AI, giúp tài xế có thể kiếm thêm thu nhập
• Threads ra mắt tính năng chat nhóm với tối đa 50 người cùng lúc

Nguồn: The Verge