Lịch sử CPU máy tính: Hai thế kỷ đánh dấu bước tiến của thế giới

Như chúng ta đã biết, mỗi chiếc máy tính đều vận hành dựa trên sự điều phối và chỉ huy của ít nhất một CPU. Đây là bộ phận phụ trách xử lý thông tin chính. CPU càng mạnh thì máy tính càng cho thấy hiệu năng ấn tượng và hỗ trợ bạn với hiệu quả cao hơn, tốc độ nhanh nhạy hơn. Vậy lịch sử CPU máy tính bắt đầu từ khi nào?

Lịch sử CPU máy tính

Cột mốc khởi nguồn của lịch sử CPU máy tính bắt đầu từ khi silicon (Si) được tìm thấy bởi nam tước Jons Jakob Berzelius, tiếp đó là chuỗi các thời điểm quan trọng có thể kể đến như:

• Năm 1823: Silicon (Si) được phát minh bởi nam tước Jons Jakob Berzelius.
• Năm 1947: Các nhà khoa học gồm William Shockley, Walter Brattain và John Bardeen cùng chung tay phát minh bóng bán dẫn đầu tiên tại phòng thí nghiệm Bell.
• Năm 1958: Robert Noyce phát triển mạch tích hợp đầu tiên.
• Năm 1960: Xưởng chế tạo bóng bán dẫn tự động đầu tiên do IBM sáng lập đi vào vận hành.
• Năm 1971: CPU đầu tiên có tên gọi là Intel 4004 ra mắt, đây là bộ xử lý tới từ Intel và tập hợp 2.300 bóng bán dẫn, có thể xử lý 60.000 phép tính trong một giây. Kể từ đây, lịch sử phát triển CPU Intel do hai nhà đồng sáng lập Gordon Moore và Robert Noyce bắt đầu kỷ nguyên hoàng kim rực rỡ.
• Năm 1979: Apple lựa chọn bộ CPU Motorola 68000 16/32 bit để làm trung tâm vận hành cho máy tính Macintosh.
• Năm 2009: Cột mốc đáng nhớ khi Intel trình làng CPU Core i7 đầu tiên với tên gọi Core i7-720QM vào mùa thu. Đây là bộ vi xử lý sử dụng ổ cắm Socket G1, vận hành ở xung nhịp 1.6GHz với bộ đệm L3.6MB.
• Năm 2011: Là cột mốc đáng nhớ trong lịch sử phát triển CPU AMD khi đối thủ sừng sỏ của Intel tung ra CPU để bàn đầu tiên thuộc dòng A6-A6-3650.
• Năm 2017: AMD tiếp tục cho thấy bước tiến lớn ra mắt thị trường CPU Core i9 đầu tiên mang tên i9-8950HK, đây là bộ vi xử lý sử dụng ổ cắm BGA 1440 ghi nhận mức xung nhịp 2.9GHz và gồm có sáu lõi, bộ nhớ cache L3 12MB.
• Năm 2022: Tại sự kiện CES Intel đã giới thiệu với báo giới chip xử lý Intel Core thế hệ 12 dành cho laptop và máy tính bàn. CPU bao gồm 14 lõi, 20 luồng với kiến trúc hybrid hoàn toàn mới, trở thành cột mốc đáng chú ý trong lịch sử phát triển của chip Intel từ trước đến nay.

Đôi nét về các CPU dùng transistors

Transistors (bóng bán dẫn) được ứng dụng nhiều trên CPU kể từ giai đoạn 1950 – 1960 như một giải pháp để giúp các nhà sản xuất thu gọn chip mà vẫn tối ưu hóa được hiệu năng. So với các giải pháp xuất hiện trước đó, bóng bán dẫn giúp CPU vận hành ở tốc độ cao hơn nhờ tận dụng được thời gian chuyển đổi ngắn hơn so với đèn điện tử hoặc rơ le.

Những CPU tích hợp quy mô nhỏ

Để đáp ứng nhu cầu giảm bớt kích cỡ chip, phương pháp chế tạo nhiều transistor kết nối cùng nhau trong một không gian nhỏ đã được phát minh. Các mạch tích hợp giúp một lượng bóng bán dẫn lớn được chế tạo trên một chip bán dẫn. Bộ CPU dựa trên những khối vi mạch thường được biết đến với tên gọi CPU tích hợp quy mô nhỏ. Thông thường, một bộ CPU trên vi mạch SSI cần hàng ngàn chip, dù vậy vẫn sử dụng ít năng lượng và ít chiếm dụng không gian hơn so với CPU dùng transistors.

Các CPU tích hợp quy mô lớn

Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ vi điện tử giúp các nhà sản xuất nhanh chóng nâng số lượng bóng bán dẫn đặt trên một IC lên nhiều hơn, từ đó hạn chế lượng IC riêng rẽ để thiết lập nên một CPU hoàn chỉnh. Những vi mạch MSI và LSI đẩy lượng transistor lên hàng trăm rồi tới hàng ngàn. Năm 1968 đánh dấu sự kiện lượng IC cần thiết để cấu tạo nên một CPU chỉ còn 24 IC của tám loại khác biệt.

Xem thêm:

Vài lưu ý để chọn card màn hình phù hợp với CPU, mainboard

Render là gì? Thao tác render dùng CPU hay GPU trên máy tính?

Hướng dẫn chọn CPU theo nhu cầu của từng đối tượng người dùng