Serotonin là gì? Chức năng, dấu hiệu thiếu hụt và cách gia tăng serotonin tự nhiên

Hãy cùng tìm hiểu serotonin là gì, những chức năng chính của chất này và các phương pháp làm tăng serotonin theo cách tự nhiên qua bài viết dưới đây.

Serotonin là gì?

Serotonin là một hormone có mặt ở nhiều cơ quan trong cơ thể, điển hình là não bộ, tiểu cầu trong máu và đường ruột. Xét về tổng thể, serotonin đảm nhận nhiều chức năng khác nhau. Đây là chất dẫn truyền tín hiệu cho các tế bào thần kinh, tham gia điều chỉnh khả năng nhận thức, vận động, cảm xúc, duy trì tâm trạng và cảm giác thèm ăn.

Bên cạnh đó, serotonin còn tham gia điều hòa hoạt động co thắt của cơ trơn, đồng thời góp phần tạo nên cảm giác hạnh phúc và nhiều trạng thái cảm xúc khác. Ngoài ra, serotonin còn là một dạng tiền chất của melatonin, tham gia điều chỉnh đồng hồ sinh học và chu kỳ thức – ngủ của cơ thể.

Một số nghiên cứu cũng cho thấy serotonin có mối tương quan với các hoạt động như tái tạo tế bào gan, sản xuất sữa mẹ, chuyển hóa xương và phân chia tế bào.

Các tác dụng của serotonin đối với cơ thể

Serotonin tham gia vào nhiều hoạt động diễn ra trong cơ thể và thực hiện những chức năng khác nhau ở từng hệ cơ quan.

Chức năng trong hệ tiêu hóa

Serotonin xuất hiện trong hệ tiêu hóa và tham gia điều chỉnh chức năng cũng như nhu động ruột. Bên cạnh đó, chất này còn góp phần kiểm soát cảm giác thèm ăn của cơ thể.

Chức năng đông máu

Serotonin tham gia vào quá trình hình thành cục máu đông thông qua việc được giải phóng từ các tiểu cầu khi cơ thể bị thương. Khi đó, serotonin sẽ làm thu hẹp mạch máu, hạn chế dòng máu chảy ra ngoài và góp phần tạo nên cục máu đông để đóng kín vùng da bị tổn thương.

Điều khiển tâm trạng và cảm xúc

Hormone serotonin trong não bộ có khả năng ảnh hưởng đến mức độ lo lắng, tâm trạng và cảm xúc hạnh phúc của con người. Một số chất gây nghiện hoặc chất kích thích trái phép như thuốc lắc và ma túy có thể khiến nồng độ serotonin trong não tăng lên rất nhanh.

Kích thích cảm giác buồn nôn và nôn

Nếu ăn phải thực phẩm chứa độc tố hoặc thức ăn gây kích thích niêm mạc đường tiêu hóa, ruột sẽ tiết ra nhiều serotonin hơn để đào thải chất độc ra ngoài. Trong một số trường hợp, quá trình này còn gây tiêu chảy hoặc gửi tín hiệu đến não để kích thích cảm giác buồn nôn và nôn.

Khi thiếu hụt serotonin sẽ gây ra những triệu chứng gì?

Serotonin ở mức thấp có thể xuất phát từ tâm trạng buồn bã, trí nhớ suy giảm hoặc việc lạm dụng các chất kích thích khiến những dây thần kinh điều tiết serotonin bị tổn thương.

Khi nồng độ serotonin giảm xuống, cơ thể có thể xuất hiện các biểu hiện như:

Khó ngủ và mệt mỏi.
Luôn cảm thấy tự ti, lo ngại và có lòng tự trọng thấp.
Dễ bốc đồng, gây hấn, hung hăng hoặc cáu kỉnh.
Thèm ăn, đặc biệt là các thực phẩm chứa nhiều tinh bột và đường.
Buồn nôn hoặc rối loạn tiêu hóa.

Đây cũng là những triệu chứng thường gặp ở người mắc trầm cảm. Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học để khẳng định việc giảm nồng độ serotonin là nguyên nhân trực tiếp gây ra bệnh trầm cảm.

Các cách giúp làm gia tăng hàm lượng serotonin

Sau khi đã hiểu rõ serotonin là gì, hãy cùng khám phá những phương pháp tăng hormone serotonin theo cách tự nhiên và tích cực.

Tự thay đổi tâm trạng

Trong cuộc sống, đôi khi mọi việc không diễn ra theo đúng mong muốn khiến con người cảm thấy chán nản, tự ti hoặc tức giận. Tuy nhiên, những việc đã xảy ra không thể thay đổi nên thay vì trách móc hay đổ lỗi, mỗi người nên chủ động đối diện và tìm cách vượt qua.

Khi gặp một sự việc khiến bản thân bất bình, việc giữ thái độ bình tĩnh để nhìn nhận, đánh giá và xử lý sẽ góp phần tạo nên kết quả tích cực hơn về sau.

Sự thay đổi này có thể khiến não bộ tiết ra nhiều serotonin hơn bởi mối quan hệ giữa serotonin và tâm trạng có tính tác động hai chiều. Khi serotonin tăng, con người cảm thấy hạnh phúc hơn và khi tâm trạng tích cực thì lượng serotonin cũng có xu hướng gia tăng.

Ra ngoài và hít thở không khí trong lành

Thỉnh thoảng, bạn nên rời khỏi nhà hoặc văn phòng để tận hưởng không khí thiên nhiên và ánh nắng mặt trời trong khoảng 10 – 15 phút.

Ngoài ra, việc dành thời gian đi du lịch hoặc đi xa vài ngày để trải nghiệm những điều mới cũng là cách tạo thêm nguồn năng lượng tích cực và cảm giác thư giãn, từ đó làm tăng tiết serotonin trong cơ thể.

Tăng vận động và tập luyện thể dục, thể thao

Tập thể dục là hoạt động góp phần tăng cường sức khỏe và cải thiện độ dẻo dai của cơ bắp. Đồng thời, quá trình vận động còn kích thích cơ thể giải phóng các hormone như endorphin, serotonin và dopamine – những hormone có tác dụng tạo cảm giác hưng phấn và hạnh phúc.

Làm những việc mình yêu thích

Bạn có thể dành thời gian rảnh để thực hiện những công việc yêu thích như làm vườn, nghe nhạc, hội họa, nấu ăn hoặc nuôi thú cưng. Những hoạt động này tạo cảm giác thích thú và góp phần giải phóng thêm Endorphin cũng như serotonin.

Ăn những món giúp tăng cường nồng độ serotonin

Các thực phẩm giàu protein như gà tây, pho mát, đậu nành, trứng hay cá hồi chứa nhiều Tryptophan – một loại axit amin kích thích cơ thể sản xuất serotonin.

Bên cạnh đó, chuối cũng chứa nhiều serotonin. Nếu muốn cải thiện tâm trạng, bạn có thể bổ sung loại trái cây này vào chế độ ăn uống.

Có một giấc ngủ ngon

Giấc ngủ ngon góp phần duy trì sự cân bằng hormone trong cơ thể và tác động tích cực đến tâm trạng. Bạn nên dành khoảng 8 tiếng mỗi ngày để nghỉ ngơi. Nếu gặp tình trạng khó ngủ, có thể tạo không gian yên tĩnh và thư thái, giảm ánh sáng trong phòng, hạn chế uống trà, cà phê hoặc dùng chất kích thích, đặc biệt vào buổi chiều và buổi tối. Bên cạnh đó, việc duy trì thói quen đi ngủ và thức dậy theo lịch trình cố định cũng được khuyến khích.

Kiểm soát căng thẳng

Căng thẳng là một trong những nguyên nhân làm suy giảm lượng serotonin trong cơ thể. Nếu phải đối mặt với quá nhiều áp lực trong cuộc sống hoặc công việc, bạn có thể dành một khoảng thời gian ngắn để nghỉ ngơi và tạm gác lại những vấn đề gây stress. Việc chia sẻ với gia đình hoặc bạn bè cũng là cách giải tỏa áp lực và nhận được sự thấu hiểu.

Ngoài ra, thiền định, tập yoga hoặc dành khoảng 20 – 30 phút mỗi ngày để chạy bộ, đi bộ, đạp xe hay tham gia các hoạt động thể chất khác cũng là những phương pháp được đề cập nhằm giảm căng thẳng.

Kết luận

Qua những thông tin trên, có thể thấy serotonin là gì không chỉ là câu hỏi liên quan đến một hormone trong cơ thể mà còn gắn với nhiều hoạt động như điều chỉnh cảm xúc, kiểm soát tâm trạng, chức năng tiêu hóa, đông máu và chu kỳ thức – ngủ. Khi lượng serotonin giảm xuống, cơ thể có thể xuất hiện nhiều biểu hiện khác nhau. Vì vậy, việc duy trì lối sống tích cực và áp dụng những phương pháp phù hợp để tăng serotonin theo cách tự nhiên là điều đáng quan tâm.

Serotonin có liên quan đến tâm trạng, khả năng tập trung và hiệu quả học tập, làm việc. Nếu đang tìm kiếm điện thoại, laptop, máy tính bảng hoặc các thiết bị công nghệ chính hãng phục vụ công việc, học tập và giải trí, bạn có thể tham khảo nhiều sản phẩm tại FPT Shop cùng chính sách bảo hành minh bạch và nhiều ưu đãi hấp dẫn.

Xem thêm: