Cuộc gọi lừa đảo thường có dấu hiệu gì? Cách nhận biết và phòng tránh hiệu quả

Những năm gần đây, các chiêu trò lừa đảo qua điện thoại ngày càng tinh vi, khiến nhiều người mất tiền hoặc bị đánh cắp thông tin cá nhân chỉ sau một cuộc gọi. Vậy cuộc gọi lừa đảo thường có dấu hiệu gì và làm thế nào để nhận biết sớm? Hãy cùng tìm hiểu những đặc điểm phổ biến cũng như cách xử lý an toàn trong bài viết dưới đây.

Các hình thức gọi điện lừa đảo phổ biến hiện nay

Các đối tượng lừa đảo liên tục thay đổi kịch bản để đánh vào tâm lý lo lắng, cả tin hoặc thiếu cảnh giác của nạn nhân. Dưới đây là những hình thức thường gặp.

Giả mạo cơ quan nhà nước

Đây là chiêu trò xuất hiện với tần suất cao. Đối tượng thường tự xưng là công an, viện kiểm sát, tòa án hoặc cơ quan thuế rồi thông báo bạn đang liên quan đến một vụ án hoặc vi phạm pháp luật.

Sau khi khiến nạn nhân hoang mang, chúng yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, số tài khoản ngân hàng hoặc chuyển tiền với lý do xác minh, điều tra hay chứng minh tài sản.

Giả danh nhân viên ngân hàng

Kẻ gian gọi điện thông báo tài khoản phát sinh giao dịch bất thường, thẻ tín dụng gặp sự cố hoặc cần xác thực thông tin. Tiếp đó, chúng yêu cầu người nghe cung cấp mã OTP, thông tin thẻ, mật khẩu Internet Banking hoặc cài đặt một ứng dụng lạ. Mục đích cuối cùng là chiếm quyền truy cập tài khoản ngân hàng.

Giả danh người thân, bạn bè

Đối tượng có thể chiếm quyền tài khoản Facebook hoặc Zalo của người quen rồi gọi điện hoặc nhắn tin nhờ chuyển tiền vì gặp sự cố khẩn cấp. Trong một số trường hợp, chúng còn sử dụng công nghệ AI để giả giọng nói nhằm tăng mức độ tin cậy.

Thông báo trúng thưởng hoặc nhận quà

Một số cuộc gọi thông báo bạn vừa trúng điện thoại, xe máy hoặc phiếu mua hàng có giá trị lớn. Để nhận phần thưởng, người nghe sẽ được yêu cầu đóng phí vận chuyển, phí xác minh hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Sau khi nhận tiền hoặc dữ liệu, đối tượng sẽ cắt liên lạc.

Cuộc gọi lừa đảo thường có dấu hiệu gì?

Dù nội dung có thể thay đổi, phần lớn các cuộc gọi lừa đảo đều có những điểm chung dưới đây.

Gọi từ số điện thoại lạ

Bạn nên cảnh giác khi nhận cuộc gọi từ những số không có trong danh bạ, đặc biệt là các đầu số quốc tế hoặc số điện thoại không hiển thị rõ danh tính.

Tự xưng là cơ quan hoặc tổ chức uy tín

Đối tượng thường giới thiệu là cán bộ công an, nhân viên ngân hàng, cơ quan thuế, bệnh viện hoặc doanh nghiệp lớn nhằm tạo lòng tin ngay từ đầu cuộc gọi.

Nội dung mang tính đe dọa hoặc gây áp lực

Kẻ gian thường thông báo tài khoản có dấu hiệu vi phạm, liên quan đến vụ án hoặc yêu cầu xử lý gấp để khiến nạn nhân mất bình tĩnh và làm theo hướng dẫn.

Yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân

Nếu người gọi yêu cầu cung cấp những thông tin dưới đây, bạn cần đặc biệt cảnh giác:

• Mã OTP.
• Mật khẩu ngân hàng hoặc ví điện tử.
• Số thẻ ngân hàng.
• Số căn cước công dân.
• Thông tin đăng nhập tài khoản.

Yêu cầu chuyển tiền

Một dấu hiệu phổ biến khác là yêu cầu chuyển tiền để xác minh tài khoản, chứng minh tài sản, nhận quà hoặc xử lý sự cố. Đây đều là những kịch bản lừa đảo quen thuộc.

Hướng dẫn cài đặt ứng dụng hoặc truy cập liên kết lạ

Đối tượng có thể yêu cầu tải ứng dụng, mở đường dẫn hoặc quét mã QR với lý do xác minh thông tin. Những thao tác này có thể khiến thiết bị bị đánh cắp dữ liệu hoặc mất quyền kiểm soát tài khoản.

Bạn nên làm gì khi nhận được cuộc gọi đáng ngờ?

Sau khi đã hiểu rõ cuộc gọi lừa đảo thường có dấu hiệu gì, hãy "bỏ túi" những cách xử lý khi nhận được cuộc gọi kiểu này.

• Không cung cấp thông tin cá nhân, số tài khoản hoặc mã OTP cho bất kỳ ai qua điện thoại.
• Kết thúc cuộc gọi ngay nếu người gọi liên tục gây áp lực hoặc yêu cầu chuyển tiền.
• Tra cứu số điện thoại trên Internet để kiểm tra xem đã có cảnh báo lừa đảo hay chưa.
• Chủ động gọi đến tổng đài chính thức của ngân hàng hoặc đơn vị được nhắc đến để xác minh thông tin.
• Báo cáo số điện thoại nghi ngờ cho nhà mạng hoặc cơ quan chức năng nếu phát hiện dấu hiệu lừa đảo.
• Nếu đã lỡ chuyển tiền, hãy liên hệ ngay với ngân hàng và trình báo cơ quan công an để được hướng dẫn xử lý.

Cách phòng tránh cuộc gọi lừa đảo từ sớm

Để hạn chế rủi ro, bạn nên chủ động áp dụng một số biện pháp sau:

• Kích hoạt tính năng nhận diện và chặn cuộc gọi rác trên điện thoại.
• Đăng ký không nhận cuộc gọi quảng cáo qua cổng thông tin chính thức của cơ quan quản lý.
• Không nhấn vào các liên kết được gửi từ số điện thoại hoặc tài khoản không rõ nguồn gốc.
• Không cài đặt ứng dụng từ website hoặc đường dẫn lạ.
• Thường xuyên chia sẻ thông tin cảnh báo với người thân, đặc biệt là người lớn tuổi vì đây là nhóm dễ trở thành mục tiêu của các đối tượng lừa đảo.
• Luôn kiểm tra thông tin từ nhiều nguồn trước khi thực hiện bất kỳ yêu cầu nào liên quan đến tiền hoặc dữ liệu cá nhân.

Câu hỏi thường gặp

Có nên nghe cuộc gọi từ đầu số quốc tế lạ không?

Nếu không có người thân hoặc đối tác ở nước ngoài, bạn nên cân nhắc trước khi nghe hoặc gọi lại các số quốc tế không rõ nguồn gốc để hạn chế rủi ro.

Ngân hàng có yêu cầu cung cấp mã OTP qua điện thoại không?

Không. Ngân hàng không yêu cầu khách hàng cung cấp mã OTP, mật khẩu hoặc thông tin đăng nhập qua điện thoại.

Làm gì nếu đã cung cấp thông tin ngân hàng?

Hãy đổi mật khẩu tài khoản ngay lập tức, khóa thẻ hoặc tài khoản nếu cần và liên hệ ngân hàng để được hướng dẫn xử lý.

Đã chuyển tiền cho đối tượng lừa đảo thì phải làm sao?

Bạn cần nhanh chóng thông báo với ngân hàng để yêu cầu tra soát giao dịch, đồng thời trình báo cơ quan công an và lưu giữ toàn bộ bằng chứng liên quan.

Kết luận

Hiểu rõ cuộc gọi lừa đảo thường có dấu hiệu gì sẽ giúp bạn nâng cao cảnh giác và hạn chế nguy cơ trở thành nạn nhân của các chiêu trò ngày càng tinh vi. Khi nhận cuộc gọi đáng ngờ, hãy bình tĩnh xác minh thông tin, tuyệt đối không cung cấp dữ liệu cá nhân hoặc chuyển tiền theo yêu cầu của người lạ.

Nếu bạn đang tìm kiếm một chiếc điện thoại chính hãng với nhiều tính năng bảo mật hiện đại, khả năng nhận diện cuộc gọi rác và trải nghiệm mượt mà, hãy tham khảo các mẫu smartphone đang được phân phối tại FPT Shop với nhiều ưu đãi hấp dẫn.

Xem thêm:

• Hợp đồng kỳ nghỉ là gì? Tỉnh táo trước những chiêu trò lừa đảo tinh vi từ hợp đồng kỳ nghỉ
• Quét mã QR lạ có nguy hiểm không? Cảnh giác các chiêu lừa đảo bằng mã QR tinh vi