Moay ơ xe đạp là gì? Cấu tạo và tác dụng? Cách bảo dưỡng moay ơ xe đạp hiệu quả

Moay ơ xe đạp - một bộ phận quan trọng của một chiếc xe đạp. Nó giúp cho chiếc xe của bạn chạy mượt mà và tránh gây tiếng ồn khi di chuyển. Vậy moay ơ xe đạp là gì? Cấu tạo của bộ phận này như thế nào? Cùng FPT Shop tìm hiểu chi tiết về moay ơ xe đạp cũng như cách bảo dưỡng đúng cách và lưu ý khi sử dụng xe đạp để bộ phận này luôn hiệu quả, cải thiện hiệu suất của chiếc xe ngay sau đây nhé!

Tổng quan về moay ơ xe đạp

Moay ơ xe đạp là gì? Tác dụng của moay ơ xe đạp

Moay ơ (Hub) xe đạp là phần trung tâm của bánh xe, nơi trục của bánh xe được gắn vào. Bộ phận này chứa các ổ bi giúp cho bánh xe quay mượt mà. Đồng thời, đây cũng là nơi gắn nhiều bộ phận khác như líp (trên bánh sau) và hệ thống phanh của xe (nếu có).

Moay ơ xe đạp thường được làm bằng thép để tạo liên kết giữa các bánh xe với moay ơ, giữa bánh xe với khung xe. Nhờ đó giúp cho chiếc xe di chuyển một cách nhẹ nhàng, đơn giản và mượt hơn, cải thiện hiệu suất xe.

Cấu tạo của moay ơ xe đạp

Về cơ bản, cấu tạo của moay ơ xe đạp gồm các bộ phận như sau:

Vỏ moay ơ

Đây là một phần của moay ơ nơi các nan hoa được gắn vào. Vỏ moay ơ là cơ cấu lớn nhất của trục nên có ảnh hưởng lớn đến trọng lượng của moay ơ. Thông thường bộ phận này sẽ được làm bằng vật liệu nhẹ như là nhôm hay thép kết hợp với sợi carbon. Tùy vào chất liệu và công nghệ sản xuất bộ phận này mà quyết định đến chất lượng và giá cả của moay ơ xe đạp là khác nhau.

Trục

Trục bao gồm một thanh đỡ gắn với phần bánh xe đạp và phần khung được hỗ trợ bởi những vòng bi. Ngoài ra, khả năng chịu tải của toàn bộ chiếc xe đạp cũng như các va chạm và va đập trên đường đi đều do trục xe đảm nhận. Trục kết nối với lỗ trục, tại vị trí ngã ba hoặc khung có cấu trúc như sau:

• Nhả nhanh: Bao gồm một 1 cần gạt xuyên qua trục rỗng và được thiết kế để tháo lắp bánh xe mà không cần sử dụng đến bất kỳ một công cụ hỗ trợ nào (có trên hầu hết các loại xe đạp địa hình, nhất là dòng xe đạp địa hình hiện đại).
• Đai ốc: Là đầu nối có ren nhô ra. Cùng với bu lông, đai ốc giúp giữ các bộ phận lại với nhau.
• Bolt: Bộ phận gồm các lỗ khớp với ren trên đai ốc.
• Gear Shaft: Là loại trục có thể tháo rời. Bộ phận này có một đầu được thiết kế dạng ren để có thể đi qua phuộc, sau đó đi qua moay ơ và vặn vào phuộc còn lại.
• Trục chính: Bộ phận này nằm ở vị trí trung tâm của moay ơ, trục giữa rỗng thường có đường kính 14/15/17/20mm, được làm bằng nhôm và crôm.

Ổ đỡ trục

Ổ đỡ trục hay thường gọi là vòng bi giúp cho vỏ trục và bánh xe quay tự do xung quanh trục. Nhờ đó, các bộ phận của chiếc xe hài hòa nhịp nhàng và êm ái hơn. Hầu hết các trục xe đạp đều sử dụng loại ổ bi được làm bằng thép hoặc gốm. Bộ phận này có thể tháo rời để dễ dàng vệ sinh và bôi trơn thường xuyên. Tuy nhiên, cần thực hiện cho đúng cách nếu không vòng bi sẽ bị mòn và nhanh hỏng.

Phân loại moay ơ xe đạp

Hiện nay, trên thị trường có một số loại moay ơ xe đạp phổ biến gồm:

• Hub cassette: Loại moay ơ này có mảnh hợp kim nhỏ trên thành, khi đạp sẽ tì vào thành moay ơ và bánh xe chuyển động theo líp mà quay. Khi dừng bàn đạp bánh xe, cassette sẽ trượt trên đường chéo đồng thời phát ra tiếng ồn. Khi quay ngược bánh xe lại, do cassette vẫn còn dựa vào nên bàn đạp của xe sẽ quay theo hướng khác.
• Hub free coaster: Đây là loại sử dụng líp ở chế độ đẩy lò xo, nghĩa là khi đạp xe, một lò xo bắt đầu trong ống lót chuyển động và đẩy líp. Ưu điểm của loại moay ơ xe đạp này là bánh xe có thể chuyển động theo cả 2 hướng mà không ảnh hưởng đến chuyển động quay của bàn đạp (tức là khi bánh xe quay ngược lại thì tay quay không quay theo).
• Hub fix: Là moay ơ nơi kết nối giữa tâm và líp làm quay bánh xe, líp làm dừng bánh xe. Sử dụng loại moay ơ xe đạp này mang đến độ ổn định tốt, ít hoặc không làm giảm tốc độ xe khi đạp nặng, có độ bền cao.

Nhận biết dấu hiệu moay ơ gặp lỗi và cách kiểm tra

Việc thường xuyên kiểm tra, sửa chữa và bảo dưỡng moay ơ đúng cách sẽ giúp tăng tuổi thọ cho bộ phận này và đảm bảo an toàn khi sử dụng xe đạp. Ngoài ra, người dùng cũng nên hiểu rõ nguyên nhân và cách nhận biết dấu hiệu moay ơ gặp lỗi là rất cần thiết.

Nguyên nhân khiến moay ơ xe đạp gặp lỗi

Một số nguyên nhân khiến cho moay ơ xe đạp gặp lỗi có thể kể đến như:

• Chất lượng vòng bi moay ơ giảm đáng kể khiến cho các chi tiết dễ bị sinh nhiệt, nhanh hư hỏng.
• Thói quen phanh gấp của người dùng khi xe đang di chuyển nhanh làm co quá trình phanh bị bó kẹt khiến nhiệt độ bánh xe tăng cao.
• Ổ bi moay ơ bị dính nước dẫn tới hư hỏng lớp mỡ bôi trơn, dễ bị ăn mòn.

Cách nhận biết dấu hiệu moay ơ đang gặp lỗi

Khi xe đạp đang di chuyển mà xuất hiện các hiện tượng sau, chứng tỏ rằng moay ơ xe đang xảy ra vấn đề:

• Tiếng ồn phát ra từ khu vực bánh xe: Đây là dấu hiệu xảy ra khi những viên bi moay ơ thiếu chất bôi trơn dẫn đến bị gãy và phát ra tiếng kêu lớn. Nếu để tình trạng này kéo dài rất có thể làm phá hỏng trục bánh xe đạp.
• Xe rung lắc khi di chuyển: Hiện tượng này xảy ra phổ biến khi moay ơ xe bị lỏng hoặc bị hư, khiến cho bánh xe lăn không đúng quỹ đạo và bắt đầu bị rung lắc khi di chuyển.
• Lốp xe mòn không đều: Một trong số nguyên nhân khiến cho bánh xe mòn không đều đó là hư hỏng bi moay ơ bánh xe. Người lái xe cần cho xe đi kiểm tra ngay để tránh xảy ra những tai nạn không mong muốn.
• Xuất hiện các dấu hiệu khác như: có mùi khét ở bánh xe, tại các chỗ mạ kim loại có thể xuất hiện nhiều lớp mỡ bôi trơn,...

Cách kiểm tra lỗi ở moay ơ xe đạp

Kiểm tra khi vận hành

Để có thể kiểm tra xem moay ơ xe đạp có còn hoạt động hiệu quả hay không thì trong quá trình sử dụng, di chuyển, bạn hãy chú ý theo dõi các chi tiết trong bộ phận moay ơ. Nếu trong quá trình theo dõi phát hiện ra xe có những hiện tượng như trên thì hãy đem xe tới tiệm để kiểm tra và sửa chữa kịp thời nhé.

Kiểm tra phía bên ngoài moay ơ

Sử dụng một số phương pháp khác như dùng kính lúp, kính phóng đại để có thể quan sát được các vết nứt của moay ơ mà mắt thường không thể nhìn thấy được. Các vết nứt này có thể mang đến những hậu quả lớn trong quá trình vận hành xe. Do đó, hãy kiểm tra thật kỹ và đưa xe đi sửa chữa ngay nếu thấy có vết nứt.

Một số lưu ý để sử dụng moay ơ xe đạp được bền hơn

Bảo dưỡng moay ơ đúng cách là một trong số điều kiện để xe đạp của bạn luôn hoạt động ổn định. Bên cạnh đó, bạn cũng cần chú ý một số điều sau:

• Tránh chở quá trọng tải cho phép của xe. Đây là nguyên nhân hàng đầu khiến cho moay ơ nhanh bị hỏng.
• Hạn chế di chuyển xe đạp trên các đoạn đường gập ghềnh, khó đi.
• Tiến hành kiểm tra các bộ phận của xe định kỳ.
• Mang xe đến cửa hàng bảo dưỡng nếu xe hoạt động không còn trơn tru hay có hiện tượng lắc lư.

Kết luận

Qua những thông tin chi tiết trên đây chắc rằng bạn đã biết được moay ơ xe đạp là gì cũng như tác dụng của bộ phận này đến tổng thể của chiếc xe. Hãy lưu ý đến một số điểm trên để đảm bảo chiếc xe của bạn luôn vận hành êm ái và tin cậy. FPT Shop hy vọng bài viết này hữu ích với bạn đọc, hãy để lại bình luận bên dưới nếu bạn còn bất kỳ thắc mắc nào xoay quanh moay ơ xe đạp bạn nhé!

Xem thêm:

• Xe chòi chân là gì? Cấu tạo, nguyên lý hoạt động và ưu nhược điểm của xe chòi chân
• Xe ô tô tự lái là gì? Nó hoạt động như thế nào?

Ngoài ra, nếu bạn đang tìm địa chỉ mua các sản phẩm công nghệ thì đừng bỏ lỡ cơ hội mua sắm đồ chính hãng với mức giá ưu đãi tại FPT Shop nhé. FPT Shop hiện cung cấp đa dạng các mặt hàng từ điện thoại, laptop, máy tính bảng,... của nhiều thương hiệu uy tín trên thị trường, giúp bạn thoải mái lựa chọn được sản phẩm phù hợp và ưng ý nhất. Tham khảo các mẫu máy tính bảng chất lượng tại đây:

Máy tính bảng