Máy lọc không khí diệt khuẩn có hiệu quả và an toàn không?

Những lo ngại về chất lượng không khí và sự gia tăng nhận thức về sức khỏe do đại dịch Covid-19 đã giúp cho máy lọc không khí trở nên phổ biến hơn trong mọi gia đình. Thị trường máy lọc không khí toàn cầu đã tăng trưởng 9% kể từ năm 2015 và dự kiến sẽ tăng trưởng với tốc độ hàng năm là 10,8% vào năm 2023, theo báo cáo nghiên cứu thị trường của The Business Research Company.

Chỉ cần gõ từ khoá “máy lọc không khí” trên Internet, bạn sẽ tìm thấy rất nhiều loại máy lọc không khí khác nhau trên thị trường. Một trong số đó chính là máy lọc không khí diệt khuẩn hay còn được biết đến với tên gọi máy lọc không khí UV, nó được cho là có thể tiêu diệt vi khuẩn và vi-rút Corona gây ra dịch bệnh Covid-19.

Thông thường, các máy lọc không khí với bộ lọc HEPA chỉ có khả năng giữ lại vi khuẩn và vi-rút ở trên cấu trúc của bộ lọc mà không phải tiêu diệt chúng. Vậy máy lọc không khí diệt khuẩn có tốt không? Liệu chúng có thực sự tiêu diệt được vi-rút và vi khuẩn? Chúng ta hãy cùng nhau tìm ra câu trả lời trong bài viết dưới đây nhé.

Máy lọc không khí diệt khuẩn là gì?

Máy lọc không khí diệt khuẩn là loại máy lọc không khí sử dụng tia cực tím hay tia UV (một loại bức xạ do mặt trời phát ra có bước sóng ngắn hơn so với bước sóng ánh sáng nhìn thấy được và dài hơn so với bước sóng tia X) để làm sạch không khí.

Theo FDA (Cục Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ), tia UVA có bước sóng dài nhất, sau đó là UVB và cuối cùng là UVC. Khi thoa kem chống nắng lên da, bạn có thể bảo vệ da trước những ảnh hưởng của tia UVA và UVB (có thể gây cháy nắng và lão hoá sớm). Mặt khác, các tia UVC thực sự được hấp thụ bởi tầng ozone và không thể chiếu xuống mặt đất. Trong máy lọc không khí diệt khuẩn, nhà sản xuất sẽ sử dụng đèn hoặc tia laser để tạo ra tia UVC, sau đó kết hợp với các bộ lọc khác để làm sạch không khí.

Máy lọc không khí diệt khuẩn hoạt động như thế nào?

Trong không khí, có rất nhiều thứ trôi nổi và bạn có thể hít phải chúng. Đó có thể là các hạt bụi, phấn hoa, lông thú cưng, chất gây dị ứng, chất gây ô nhiễm, vi khuẩn, vi-rút… Các tia UVC không có khả năng loại bỏ các hạt, phấn hoa hay lông thú cưng. Thay vào đó, loại tia này chỉ nhắm vào các vi khuẩn và vi-rút để vô hiệu hoá chúng. Vì vậy, máy lọc không khí diệt khuẩn thường có thêm các bộ lọc khác để đảm bảo không khí của bạn trong lành.

Sau khi không khí đi qua bộ lọc HEPA và các bộ lọc khác, tia UV được chiếu vào không khí bị đẩy ra khỏi bộ lọc trước khi nó được đưa trở lại phòng. Đó chính là cách thức hoạt động chung của những chiếc máy lọc không khí diệt khuẩn.

Máy lọc không khí diệt khuẩn có tốt không?

Trên lý thuyết, máy lọc không khí diệt khuẩn là một sản phẩm đầy hứa hẹn. Tuy nhiên, thực tế là chúng lại không hiệu quả như quảng cáo. Dù ánh sáng UVC có khả năng vô hiệu hoá và tiêu diệt vi khuẩn và vi-rút nhưng trong máy lọc không khí UV thông thường, không khí đi qua bộ lọc sẽ không tiếp xúc đủ lâu với ánh sáng UVC để gây ra tác động.

“Bạn cần phải có đủ thời gian để vi-rút hoặc vi khuẩn tiếp xúc với tia cực tím để nó phát huy tác dụng”, theo một nghiên cứu về sức khoẻ đến từ Đại học Boston, Mỹ. “Các bộ lọc HEPA ngày nay đủ tốt để giữ lại hầu hết các hạt, vi khuẩn và vi-rút có trong không khí, vì vậy có nhiều khả năng hệ thống lọc sẽ loại bỏ vi-rút và vi khuẩn khỏi không khí chứ không phải UVC”.

Máy lọc không khí diệt khuẩn có an toàn không?

Cũng theo nghiên cứu đến từ Đại học Boston, máy lọc không khí diệt khuẩn không chỉ không hiệu quả mà còn có thể gây nguy hiểm cho người sử dụng. Thứ nhất, nếu có bất kỳ vấn đề nào trong quá trình hoạt động của máy lọc không khí, thiết bị có khả năng tạo ra ozone, một loại khí được tạo thành từ 3 nguyên tử Oxy (O3). Đây là một chất gây ô nhiễm không khí và bầu khí quyển.

Ngoài ra, ozone cũng có thể khiến người tiếp xúc phải gặp tình trạng đau ngực, ho, rát họng và viêm đường hô hấp. Trẻ em, người mắc bệnh hen suyễn và người lớn tuổi có nhiều khả năng bị ảnh hưởng tiêu cực hơn bởi ozone.

Kết luận

Nếu bạn lo lắng về chất lượng không khí trong nhà, bạn chỉ nên sử dụng máy lọc không khí có bộ lọc HEPA. Các loại bộ lọc này có thể loại bỏ 99,97% bụi, phấn hoa, nấm mốc, vi khuẩn và bất kỳ hạt nào trong không khí có kích thước lớn hơn 0,01 micron. Máy lọc không khí diệt khuẩn có tốt không vẫn đang là còn phải đặt một dấu hỏi lớn cho đến khi chúng thực sự an toàn với người sử dụng.

Xem thêm:

Máy lọc không khí có lọc được virus COVID-19 không?

Máy lọc không khí có tốn điện không khi chạy cả ngày?