Loa Surround là gì? Vì sao loa Surround được xem là “linh hồn” của một dàn âm thanh sống động?

Bạn đã bao giờ xem phim mà cảm giác như tiếng mưa rơi ngay sau lưng hay tiếng động cơ xe lướt qua bên tai chưa? Đó chính là sức mạnh của loa Surround - công nghệ âm thanh vòm mang đến cảm giác chân thực và sống động như đang ở giữa khung cảnh thật. Vậy loa Surround là gì, hoạt động ra sao?

Loa Surround là gì?

Loa Surround là loại loa được thiết kế để tạo ra âm thanh vòm, giúp người nghe cảm nhận âm thanh phát ra từ nhiều hướng khác nhau, mang lại cảm giác chân thực như đang ở trong không gian thật của âm thanh. Công nghệ này thường được áp dụng trong các thiết bị âm thanh phục vụ nhu cầu xem phim, chơi game và nghe nhạc đa kênh, mang đến trải nghiệm sống động và chân thực hơn hẳn so với âm thanh nổi (Stereo) chỉ gồm hai kênh trái và phải.

Trong một hệ thống âm thanh vòm, loa Surround thường được bố trí ở hai bên hoặc phía sau người nghe, kết hợp với loa trung tâm ở phía trước và loa siêu trầm để tạo nên hiệu ứng âm thanh ba chiều hoàn chỉnh. Một số tiêu chuẩn phổ biến của hệ thống âm thanh vòm hiện nay gồm 2.1, 5.1, 7.1 và Dolby Atmos.

Cấu hình loa Surround được đặt tên dựa trên số lượng loa chính và loa siêu trầm:

• Hệ thống 2.1 gồm 2 loa vệ tinh và 1 loa siêu trầm.
• Hệ thống 5.1 là phổ biến nhất, gồm 5 loa vệ tinh (2 loa trước, 1 loa trung tâm, 2 loa surround phía sau) và 1 loa siêu trầm.
• Hệ thống 7.1 mở rộng thêm 2 loa surround phía sau, tổng cộng có 7 loa vệ tinh và 1 loa siêu trầm, mang lại hiệu ứng âm thanh rộng và bao phủ hơn.

Vai trò của loa Surround là gì?

Trong dàn âm thanh, loa Surround giữ vai trò quan trọng trong việc tạo nên trải nghiệm nghe sống động và chân thực. Dưới đây là các chức năng chính của loại loa này:

Tạo hiệu ứng âm thanh vòm chân thực

Chức năng đầu tiên và quan trọng nhất của loa Surround là tái tạo âm thanh vòm (Surround Sound). Nhờ phát âm từ nhiều hướng khác nhau, loa giúp người nghe có cảm giác chân thực như tiếng mưa rơi phía sau, bước chân di chuyển bên cạnh hay tiếng động cơ lao vút qua trước mặt đều trở nên rõ nét và thật hơn. 

Xác định hướng và vị trí âm thanh

Loa Surround cho phép người nghe phân biệt chính xác vị trí và hướng phát ra của từng nguồn âm thanh. Khi kết hợp với các loa trước và loa trung tâm, hệ thống này tạo nên không gian âm thanh ba chiều, giúp người nghe cảm nhận được độ sâu, khoảng cách và chuyển động của âm thanh một cách tự nhiên và rõ ràng.

Cải thiện chất lượng âm thanh

Bên cạnh khả năng tạo hiệu ứng không gian, loa Surround còn góp phần nâng cao chất lượng âm thanh tổng thể. Với mạch khuếch đại tích hợp, loa có thể tái tạo tốt dải âm trầm (bass) và âm cao (treble), mang lại âm thanh mạnh mẽ, rõ nét và đầy cảm xúc. Nhờ đó, trải nghiệm xem phim hoặc nghe nhạc trở nên sống động và hấp dẫn hơn.

Tái tạo không gian âm thanh đa chiều

Khác với âm thanh nổi chỉ có hai kênh trái và phải, âm thanh vòm có nhiều loa hơn để phát ra âm thanh từ các hướng khác nhau. Hệ thống này sử dụng thiết bị giải mã âm thanh đa kênh để xử lý và phân bổ tín hiệu đến từng loa, giúp tạo ra hiệu ứng không gian bao quanh người nghe, mang lại cảm giác chân thực và hoàn chỉnh.

Hướng dẫn bố trí loa Surround đúng vị trí

Việc bố trí loa Surround đúng cách là yếu tố then chốt để đạt được hiệu ứng âm thanh vòm chân thực nhất. Khi sắp xếp, cần xem xét các yếu tố như số lượng loa, kích thước phòng, vị trí người nghe, góc đặt và khoảng cách loa. 

Nguyên tắc chung khi đặt loa Surround là gì?

Số lượng loa

Tùy theo tiêu chuẩn âm thanh (2.1, 5.1, 7.1…), số loa Surround có thể từ 2 đến 4 chiếc.

• Phòng nhỏ: nên dùng 2 loa Surround để tránh âm thanh bị dội và ngộp.
• Phòng lớn: có thể bố trí 4 loa Surround để tăng hiệu ứng bao phủ không gian.

Kích thước phòng

• Chọn loa có công suất và kích thước phù hợp với diện tích phòng, tránh quá to hoặc quá nhỏ.
• Khoảng cách lý tưởng từ loa Surround đến người nghe là 1 - 3 mét để âm thanh lan tỏa tự nhiên.

Vị trí người nghe

• Ghế ngồi nên đặt ở vị trí trung tâm của hệ thống âm thanh.
• Tránh kê sát tường, nên cách tường ít nhất 60 cm để hạn chế hiện tượng phản xạ âm.

Góc và chiều cao đặt loa

• Loa Surround nên đặt ở góc 90 - 110° so với mặt phẳng phía trước người nghe.
• Chiều cao loa nên ngang hoặc cao hơn tai người nghe khi ngồi.
• Khoảng cách giữa các loa Surround cần cân đối nhau để đảm bảo âm thanh đồng đều.
• Loa nên được đặt hai bên hoặc hơi phía sau người nghe, mặt loa hướng về trung tâm nghe, không nên đặt thẳng phía sau lưng.

Vị trí đặt loa theo từng hệ thống âm thanh

Hệ thống 2.1

Hai loa nên đặt trái và phải người nghe, hướng nhẹ vào trung tâm phòng để tạo hiệu ứng cân bằng và tập trung âm thanh.

Hệ thống 5.1

• 2 loa trước đặt đối xứng hai bên màn hình.
• 1 loa trung tâm đặt ngay giữa, hướng thẳng người nghe.
• 2 loa Surround đặt hai bên hoặc hơi sau người nghe, hướng nhẹ về trung tâm phòng.
• Loa Subwoofer đặt ở góc phòng hoặc gần nguồn nhạc để tăng cường âm trầm.

Hệ thống 7.1

Tương tự hệ thống 5.1 nhưng bổ sung thêm 2 loa Surround phía sau. Hai loa này nên đặt ở góc 135 - 150° so với người nghe, tạo hiệu ứng bao quanh hoàn hảo hơn.

Hệ thống lớn hơn (9.1, Dolby Atmos)

• Bố trí tương tự nhưng có thể gắn loa trên tường hoặc trần nhà để tái tạo âm thanh theo chiều cao.
• Khi thiết lập, nên dựa vào diện tích không gian phòng và vị trí nghe chính để cân chỉnh hợp lý, đảm bảo âm thanh phân bố đều và tự nhiên.

Tạm kết

Với khả năng tái tạo âm thanh đa chiều và chân thực, loa Surround đã trở thành lựa chọn lý tưởng cho những ai yêu thích điện ảnh, âm nhạc và sự hoàn hảo trong từng chi tiết. Dù bạn là người đam mê công nghệ hay đơn giản chỉ muốn nâng tầm trải nghiệm nghe nhìn, đầu tư vào một hệ thống loa Surround chắc chắn là quyết định đúng đắn. Hy vọng bạn đã hiểu rõ về lợi ích của loa Surround là gì cũng như vị trí đặt loa chuẩn xác qua bài viết này!

Âm thanh chân thực bắt đầu từ thiết bị chất lượng. Tại FPT Shop, bạn có thể dễ dàng tìm thấy các dòng loa từ loa mini đến loa vi tính, loa karaoke, đáp ứng mọi nhu cầu nghe nhạc, xem phim hay giải trí tại gia. Khám phá ngay bộ sưu tập loa chính hãng tại FPT Shop!

Xem thêm:

• Âm thanh Surround: Bí quyết xây dựng rạp chiếu phim gia đình
• Loa 4.1 là gì? Tìm hiểu về loa và cách lựa chọn sao cho phù hợp nhất với nhu cầu sử dụng
• Loa âm trần là gì? Ưu điểm của loa âm trần trong kiến trúc đời sống