Công ty cổ phần là gì? Tìm hiểu những đặc điểm nổi bật và so sánh với công ty TNHH

Trong lĩnh vực kinh doanh, khi nhắc đến mô hình doanh nghiệp phổ biến và có khả năng huy động vốn lớn, không thể không kể đến công ty cổ phần. Đây là loại hình doanh nghiệp được nhiều nhà đầu tư quan tâm bởi tính linh hoạt, minh bạch và khả năng mở rộng thị trường nhanh chóng. Vậy cụ thể công ty cổ phần là gì, có đặc điểm ra sao? Cùng FPT Shop tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Công ty cổ phần là gì?

Công ty cổ phần là gì? Theo quy định hiện hành, công ty cổ phần là doanh nghiệp có vốn điều lệ được chia thành nhiều phần bằng nhau gọi là cổ phần. Những người sở hữu cổ phần được gọi là cổ đông và họ chỉ chịu trách nhiệm về khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.

Điểm đặc biệt của mô hình công ty cổ phần chính là khả năng huy động vốn từ nhiều đối tượng khác nhau thông qua việc phát hành cổ phiếu. Đây là điểm khác biệt rõ rệt so với các mô hình công ty trách nhiệm hữu hạn hay doanh nghiệp tư nhân.

Những đặc điểm nổi bật của công ty cổ phần

1. Vốn điều lệ được chia thành cổ phần

Đây là đặc điểm cốt lõi nhất của mô hình công ty cổ phần. Mỗi cổ phần thể hiện quyền sở hữu trong doanh nghiệp và có thể được chuyển nhượng tự do trừ khi có quy định khác trong điều lệ công ty.

2. Trách nhiệm hữu hạn

Các cổ đông chỉ chịu trách nhiệm trong phạm vi số vốn đã góp, tức là nếu công ty gặp rủi ro tài chính, cổ đông không phải dùng tài sản cá nhân để trả nợ.

3. Khả năng huy động vốn lớn

Công ty cổ phần có thể phát hành cổ phiếu, trái phiếu ra công chúng hoặc thông qua sàn giao dịch chứng khoán để tăng vốn. Đây là một kênh tài chính linh hoạt, phù hợp với các doanh nghiệp có chiến lược mở rộng quy mô nhanh.

4. Cơ cấu quản lý rõ ràng

Thông thường, công ty cổ phần được tổ chức theo mô hình Đại hội đồng cổ đông – Hội đồng quản trị – Ban giám đốc. Ngoài ra còn có Ban kiểm soát nếu công ty có trên 11 cổ đông hoặc có cổ đông là tổ chức nắm trên 50% cổ phần.

Ưu điểm của mô hình công ty cổ phần

• Huy động vốn hiệu quả: Nhờ việc phát hành cổ phiếu và trái phiếu, công ty cổ phần có thể huy động vốn từ nhiều nguồn, từ nhà đầu tư cá nhân đến tổ chức tài chính. Đây là một lợi thế lớn khi so với công ty TNHH vốn hạn chế ở thành viên góp vốn.
• Tính minh bạch cao: Việc chia cổ phần và cơ chế quản lý có sự giám sát của cổ đông, báo cáo tài chính công khai minh bạch là yếu tố buộc công ty cổ phần phải tuân thủ pháp luật và chuẩn mực kế toán nghiêm ngặt.
• Dễ dàng mở rộng quy mô: Nhờ có vốn lớn và tính thanh khoản cao của cổ phần, công ty cổ phần có thể mở rộng hoạt động kinh doanh trong thời gian ngắn, tham gia thị trường quốc tế hoặc liên kết với các đối tác chiến lược một cách linh hoạt.

Nhược điểm của công ty cổ phần

Tuy có nhiều lợi thế, mô hình công ty cổ phần cũng đi kèm một số hạn chế:

• Thủ tục thành lập và quản lý phức tạp hơn so với các loại hình doanh nghiệp nhỏ như hộ kinh doanh hay công ty TNHH.
• Chi phí vận hành cao, nhất là trong trường hợp công ty đại chúng phải công bố thông tin định kỳ.
• Nguy cơ xung đột lợi ích giữa các nhóm cổ đông lớn nhỏ hoặc giữa cổ đông và ban điều hành.

Các loại cổ phần trong công ty cổ phần

Công ty cổ phần thường phát hành hai loại cổ phần chính:

• Cổ phần phổ thông: Đây là loại cổ phần bắt buộc phải có trong công ty cổ phần. Cổ đông sở hữu cổ phần phổ thông có quyền biểu quyết, nhận cổ tức, và chuyển nhượng cổ phần tự do.
• Cổ phần ưu đãi: Bao gồm cổ phần ưu đãi cổ tức, cổ phần ưu đãi hoàn lại, cổ phần ưu đãi biểu quyết… Loại cổ phần này thường áp dụng cho các nhà đầu tư chiến lược, người sáng lập hoặc cổ đông lớn.

Sự khác biệt giữa công ty cổ phần và công ty TNHH

Trong quá trình khởi nghiệp hoặc mở rộng kinh doanh, việc lựa chọn mô hình doanh nghiệp phù hợp đóng vai trò quyết định đến chiến lược phát triển dài hạn. Trong số các loại hình phổ biến hiện nay như doanh nghiệp tư nhân, công ty TNHH (trách nhiệm hữu hạn), thì công ty cổ phần nổi bật bởi khả năng huy động vốn lớn, tính minh bạch và cơ cấu quản trị chuyên nghiệp. Vậy sự khác nhau giữa công ty cổ phần và các loại hình doanh nghiệp khác là gì? Dưới đây là bảng so sánh một số điểm khác nhau cơ bản giữa công ty cổ phần và công ty TNHH.

Khi nào nên thành lập công ty cổ phần?

Doanh nghiệp nên cân nhắc chọn loại hình công ty cổ phần nếu:

• Có nhu cầu huy động vốn lớn từ nhiều nhà đầu tư
• Muốn mở rộng quy mô hoạt động kinh doanh
• Dự kiến niêm yết trên sàn chứng khoán
• Mong muốn có cơ chế quản trị chuyên nghiệp và minh bạch

Lưu ý khi thành lập công ty cổ phần

Khi quyết định thành lập công ty cổ phần, bạn cần:

• Chuẩn bị vốn điều lệ hợp lý và chia cổ phần rõ ràng
• Xây dựng điều lệ công ty chi tiết, quy định cụ thể quyền và nghĩa vụ của từng cổ đông
• Đăng ký kinh doanh tại Sở KH&ĐT địa phương, mã số thuế và mở tài khoản ngân hàng cho công ty
• Lập hệ thống kế toán – báo cáo phù hợp với chuẩn mực kế toán doanh nghiệp

Kết luận

Hiểu rõ công ty cổ phần là gì sẽ giúp bạn có cái nhìn toàn diện về một trong những mô hình doanh nghiệp phổ biến và hiệu quả nhất hiện nay. Không chỉ là sự lựa chọn của những doanh nghiệp lớn, công ty cổ phần còn phù hợp với các startup tiềm năng muốn huy động vốn nhanh chóng và minh bạch. Nếu bạn đang xây dựng chiến lược kinh doanh bài bản và hướng tới sự phát triển lâu dài, công ty cổ phần là hình thức đáng cân nhắc.

Trong quá trình vận hành và quản lý công ty, một chiếc laptop văn phòng mạnh mẽ, đa nhiệm tốt, pin lâu và bảo mật cao sẽ là trợ thủ đắc lực cho bạn. Truy cập FPT Shop để khám phá các mẫu laptop ASUS chính hãng – trợ thủ đắc lực cho công việc hiệu quả hơn mỗi ngày.

• Laptop ASUS

Xem thêm:

• CO. LTD là gì? Tổng hợp các từ viết tắt JSC, PLC, INC và cách ứng dụng hiệu quả
• Cổ phiếu là gì? 7 lưu ý cần thiết khi đầu tư cổ phiếu cho người mới bắt đầu