Cameraman là gì? Công việc chính của cameraman đằng sau hậu trường quay phim

Khi bạn xem một bộ phim điện ảnh, video quảng cáo hay vlog du lịch đầy mê hoặc, bạn có bao giờ tự hỏi ai là người đứng sau những khung hình đẹp mắt đó? Đó chính là cameraman, người góp phần làm nên toàn bộ cảm xúc thị giác của người xem. Vậy cameraman là gì, họ làm gì, cần những kỹ năng ra sao và vì sao nghề này ngày càng trở nên quan trọng trong ngành truyền thông hiện đại?

Cameraman là gì?

Cameraman là gì? Đây là một thuật ngữ tiếng Anh được sử dụng để chỉ nghề quay phim, trực tiếp điều khiển máy quay để ghi lại những thước phim sống động dưới sự chỉ đạo của đạo diễn hình ảnh. Cameraman không chỉ thực hiện công việc kỹ thuật mà còn có thể đóng góp ý kiến sáng tạo trong việc tạo ra hình ảnh đẹp và phù hợp với nội dung của tác phẩm.

Công việc chính của một cameraman là gì?

Công việc của một cameraman không chỉ đơn giản là đứng sau máy quay mà còn bao gồm cả quá trình lên ý tưởng, vận hành kỹ thuật và đóng góp vào khâu hậu kỳ để hoàn thiện sản phẩm hình ảnh một cách chỉn chu. Quá trình làm việc thường được chia thành ba giai đoạn chính:

Giai đoạn chuẩn bị

Trước khi bấm máy, cameraman cần tiếp nhận và nghiên cứu kỹ kịch bản từ đạo diễn. Họ tham gia trao đổi ý tưởng, xác định thông điệp cần truyền tải và lên kế hoạch hình ảnh phù hợp với nội dung dự án. 

Bên cạnh đó, việc kiểm tra và chuẩn bị đầy đủ thiết bị quay như máy ảnh, ống kính, pin, thẻ nhớ cũng như phác thảo bố cục và các góc quay là điều không thể thiếu để đảm bảo buổi quay diễn ra suôn sẻ.

Giai đoạn thực hiện

Trong quá trình quay, cameraman là người trực tiếp vận hành máy quay, điều chỉnh các yếu tố kỹ thuật như khẩu độ, tiêu cự, ánh sáng và bố cục khung hình theo đúng yêu cầu của đạo diễn. Họ cũng chịu trách nhiệm thiết lập bối cảnh, lựa chọn địa điểm quay, bố trí không gian và xác định vị trí máy quay tối ưu cho từng cảnh quay. Cameraman phải phối hợp chặt chẽ với diễn viên, người dẫn chương trình và các thành viên trong ekip để đảm bảo từng khung hình đạt chất lượng tốt nhất.

Giai đoạn hậu kỳ

Sau khi hoàn tất quá trình ghi hình, cameraman thường tham gia vào bước hậu kỳ bằng cách chuyển dữ liệu sang máy tính, cắt ghép cảnh quay, cân chỉnh màu sắc, thêm hiệu ứng hình ảnh và lựa chọn nhạc nền phù hợp. Mục tiêu cuối cùng là tạo nên một sản phẩm hoàn chỉnh, mượt mà về mặt thị giác và logic về mặt nội dung.

Cameraman học ngành gì?

Nếu bạn đang muốn theo đuổi nghề cameraman thì việc lựa chọn ngành học phù hợp là bước khởi đầu quan trọng. Nghề cameraman có nhiều hướng đi khác nhau tùy vào sở thích cá nhân và lĩnh vực bạn muốn gắn bó, từ điện ảnh, truyền hình đến báo chí hay truyền thông đa phương tiện.

Ngành Quay phim

Đây là lựa chọn trực tiếp và chuyên sâu nhất nếu bạn muốn trở thành cameraman chuyên nghiệp. Chương trình đào tạo tập trung vào:

• Kỹ thuật quay phim cơ bản: Sử dụng máy quay, thiết bị ánh sáng, các góc quay và kỹ thuật điều chỉnh hình ảnh.
• Lý thuyết phim ảnh: Cấu trúc kịch bản, dựng phim, cắt cảnh và phối hợp với diễn xuất.
• Thiết bị và công nghệ: Làm quen với máy quay chuyên nghiệp, micro, đèn, phần mềm hậu kỳ.

Ngành Báo chí - chuyên ngành Quay phim truyền hình

Phù hợp với những ai định hướng làm việc trong truyền hình, báo chí, với kiến thức vừa chuyên môn quay phim vừa hiểu về nội dung truyền thông.

Ngành Nhiếp ảnh

Các chuyên ngành như Nhiếp ảnh báo chí, Nhiếp ảnh nghệ thuật hay Nhiếp ảnh truyền thông đa phương tiện cũng là nền tảng tốt cho công việc quay phim, đặc biệt nếu bạn muốn phát triển tư duy hình ảnh và thị giác điện ảnh.

Nghề cameraman học ở đâu?

Trường đại học công lập

• Đại học Sân khấu - Điện ảnh Hà Nội: Trường đầu ngành đào tạo về điện ảnh và truyền hình bao gồm chuyên ngành Quay phim điện ảnh và Quay phim truyền hình.
• Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM: Đào tạo chuyên ngành quay phim tương tự, phù hợp với khu vực phía Nam.
• Học viện Báo chí và Tuyên truyền: Có chuyên ngành Quay phim truyền hình thuộc ngành Báo chí. 

Trường cao đẳng

• Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình II: Đào tạo thực tiễn cao với tỉ lệ 30% lý thuyết, 70% thực hành.
• Cao đẳng Truyền hình Việt Nam: Cung cấp chương trình quay phim ứng dụng.

Các trung tâm và học viện đào tạo nghề

• Lavender Academy: Học viện chuyên về nhiếp ảnh và quay phim, với đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm thực chiến.
• Arena Multimedia: Đào tạo bài bản về quay - dựng trong lĩnh vực truyền thông đa phương tiện, phù hợp cho người trẻ yêu thích sáng tạo nội dung.
• Trung tâm Kent International College: Có các khóa học quay phim ngắn hạn - trung hạn, thực hành theo dự án thực tế.

Cameraman lương bao nhiêu?

Theo thống kê, mức lương trung bình của cameraman hiện nay rơi vào khoảng 10 đến 16 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, thu nhập sẽ thay đổi rõ rệt theo mức độ kinh nghiệm và hình thức làm việc:

• Người mới vào nghề: Thu nhập khởi điểm từ 3 - 8 triệu đồng/tháng, thường đảm nhận các công việc phụ như hỗ trợ kỹ thuật, ghi hình cơ bản hoặc làm phụ tá trong ekip.
• Cameraman có kinh nghiệm (1 - 5 năm): Mức lương tăng lên khoảng 10 - 20 triệu đồng/tháng, đặc biệt khi đảm nhận các dự án thương mại, truyền hình hoặc làm việc cho các đơn vị truyền thông chuyên nghiệp.
• Cameraman chuyên nghiệp: Với nhiều năm kinh nghiệm và kỹ năng nổi bật, thu nhập có thể đạt đến 30 triệu đồng/tháng, nhất là trong các đài truyền hình lớn, hãng phim hoặc công ty sản xuất nội dung hàng đầu.
• Freelancer: Cameraman tự do thường không có mức lương cố định, nhưng có thể kiếm được 1 - 5 triệu đồng/ngày tùy quy mô dự án. Những người dày dạn kinh nghiệm, sở hữu thiết bị riêng và làm việc chuyên nghiệp có thể đạt thu nhập vài chục đến hàng trăm triệu đồng mỗi tháng.

Cơ hội nghề nghiệp của nghề cameraman

Xu hướng nghề cameraman

Theo quy hoạch của Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch, Việt Nam cần sản xuất trên 70 phim truyện/năm cho đến năm 2030 trong khi thực tế hiện tại mới chỉ đạt khoảng 17 - 22 phim/năm. Điều này cho thấy một khoảng trống lớn về nguồn nhân lực, đặc biệt là cameraman có tay nghề.

Cameraman có thể lựa chọn làm việc trong nhiều lĩnh vực khác nhau như:

• Các hãng phim, đoàn làm phim, đài truyền hình.
• Các công ty truyền thông, agency quảng cáo, hoặc phòng media của doanh nghiệp.
• Làm freelancer, nhận đơn hàng từ cá nhân, nhãn hàng hoặc tổ chức sự kiện.

Lộ trình phát triển nghề nghiệp

Cameraman có nhiều lựa chọn phát triển nghề nghiệp tùy theo năng lực và định hướng cá nhân:

• Bắt đầu từ vị trí camera assistant hoặc production assistant, sau đó thăng tiến lên senior cameraman.
• Phát triển thành Director of Photography (Đạo diễn hình ảnh) - người quyết định phong cách hình ảnh cho toàn bộ dự án.
• Chuyển hướng sang vai trò đạo diễn (director) hoặc nhà sản xuất (producer).
• Phát triển chuyên sâu theo thể loại quay phim như tin tức, thể thao, phim tài liệu, MV, quảng cáo hoặc truyền hình thực tế.

Tạm kết

Hiểu rõ cameraman là gì không chỉ giúp bạn trân trọng công việc phía sau máy quay mà còn mở ra góc nhìn mới về một nghề đầy tính nghệ thuật và công nghệ. Dù bạn là người đang tìm kiếm định hướng nghề nghiệp hay chỉ đơn giản là yêu thích ghi hình, cameraman luôn là một hành trình thú vị để khám phá và phát triển bản thân trong thời đại số hóa.

Dù bạn là cameraman chuyên nghiệp hay người mới bắt đầu, một chiếc gimbal ổn định, mượt mà sẽ là công cụ không thể thiếu để tạo nên những thước phim chuyên nghiệp. Khám phá ngay các mẫu gimbal chất lượng tại FPT Shop!

Gimbal

Xem thêm:

• Casting là gì? Tìm hiểu quy trình tuyển chọn diễn viên chuyên nghiệp của dự án phim
• Ekip là gì? Một ekip chuyên nghiệp sẽ cần có những bộ phận “then chốt” nào?