Tìm hiểu về các hình thức thanh toán hiện nay để thấy được sự phát triển của cuộc sống hiện đại

Trước đây, hình thức thanh toán chủ yếu là tiền mặt, nhưng với sự tiến bộ của công nghệ, các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt đã ngày càng trở nên phổ biến và phát triển mạnh mẽ. Từ thẻ tín dụng, ví điện tử cho đến các nền tảng thanh toán trực tuyến, mỗi hình thức thanh toán đều có những đặc điểm và ưu điểm riêng, mang lại cho người tiêu dùng sự thuận tiện, nhanh chóng và an toàn. Việc tìm hiểu về các hình thức thanh toán hiện nay sẽ giúp chúng ta nắm bắt xu hướng tiêu dùng hiện đại và có những thông tin hữu ích để sử dụng các phương thức thanh toán một cách hiệu quả.

Hình thức thanh toán là gì?

Thanh toán là một hoạt động quan trọng trong tất cả các giao dịch kinh tế, là quá trình chuyển giao giá trị từ người mua sang người bán để đổi lấy hàng hóa, dịch vụ hoặc quyền lợi nào đó. Trong xã hội hiện đại, khi mà sự phát triển của công nghệ và dịch vụ tài chính ngày càng mạnh mẽ, các hình thức thanh toán cũng trở nên đa dạng hơn. Hình thức thanh toán là cách thức mà người mua hàng sử dụng để thanh toán cho người bán hàng.

Hiện nay, hình thức thanh toán được chia thành 2 dạng là hình thức thanh toán bằng tiền mặt và hình thức thanh toán không dùng tiền mặt. Mỗi hình thức thanh toán có ưu - nhược điểm riêng và được chọn lựa dựa trên nhu cầu, sự tiện lợi, cũng như các yếu tố như độ an toàn, chi phí và tốc độ giao dịch.

Sự khác nhau giữa hình thức thanh toán và phương tiện thanh toán

Trong thực tế, các thuật ngữ "hình thức thanh toán" và "phương tiện thanh toán" thường dễ bị lẫn lộn, nhưng chúng có sự khác biệt rõ rệt:

• Hình thức thanh toán: Là cách thức mà người mua và người bán thực hiện việc trao đổi giá trị trong một giao dịch, hay cách thức mà người mua dùng phương tiện thanh toán để chi trả.
• Phương tiện thanh toán: Là công cụ, vật phẩm hay tài sản mà người mua sử dụng để thực hiện thanh toán. Ví dụ, phương tiện thanh toán có thể là tiền mặt, thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ, ví điện tử hoặc các đồng tiền ảo như Bitcoin. 

Tóm lại, hình thức thanh toán tập trung vào cách thức giao dịch diễn ra, còn phương tiện thanh toán chỉ rõ công cụ thực hiện giao dịch đó.

Mục đích của hình thức thanh toán không dùng tiền mặt

Sự phát triển mạnh mẽ của các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt trong những năm gần đây phản ánh xu hướng thay đổi của người tiêu dùng và doanh nghiệp. Những mục đích chính của việc phát triển và sử dụng các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt là:

Tăng cường an toàn và bảo mật

Thanh toán không dùng tiền mặt giúp giảm thiểu nguy cơ mất mát, trộm cắp hoặc giả mạo tiền tệ. Các giao dịch điện tử qua thẻ ngân hàng hay ví điện tử thường được bảo vệ bởi các biện pháp an ninh như mã PIN, mã OTP hoặc công nghệ nhận dạng vân tay, giúp bảo vệ thông tin người dùng khỏi các hành vi gian lận.

Tiện lợi và linh hoạt

Thanh toán không dùng tiền mặt mang đến sự tiện lợi cho người dùng. Người tiêu dùng không cần mang theo tiền mặt, không cần đếm tiền hay thực hiện các thủ tục rườm rà khi thanh toán. Thay vào đó, họ có thể thanh toán chỉ bằng vài thao tác trên điện thoại, máy tính hoặc thẻ ngân hàng. Hình thức này giúp tiết kiệm thời gian và công sức cho cả người mua và người bán.

Tiết kiệm chi phí và quản lý tài chính hiệu quả

Các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt giúp giảm thiểu chi phí vận hành cho các ngân hàng và các tổ chức tài chính. Đối với người tiêu dùng, thanh toán không dùng tiền mặt giúp dễ dàng theo dõi và quản lý các khoản chi tiêu qua các báo cáo giao dịch, từ đó lập kế hoạch tài chính cá nhân hiệu quả hơn.

Khuyến khích thực hành kinh tế minh bạch

Việc sử dụng các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt giúp các cơ quan quản lý nhà nước dễ dàng theo dõi và kiểm soát các giao dịch tài chính, hỗ trợ việc thu thuế và giúp giảm thiểu gian lận trong các giao dịch kinh tế. Sự minh bạch trong các giao dịch tài chính không dùng tiền mặt giúp tạo ra một môi trường kinh doanh lành mạnh, công bằng.

Các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt hiện nay

Trong phần này, chúng ta sẽ đi sâu vào tìm hiểu các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt phổ biến hiện nay.

Thanh toán qua thẻ ngân hàng

Thẻ ngân hàng là công cụ thanh toán không dùng tiền mặt đã quá quen thuộc và phổ biến trong cuộc sống hiện nay. Thẻ ngân hàng bao gồm thẻ tín dụng và thẻ ghi nợ là hai loại thẻ chính, mỗi loại có những ưu - nhược điểm như sau:

• Thẻ tín dụng (Credit Card): Đây là loại thẻ cho phép người sử dụng vay tiền từ ngân hàng để chi tiêu trước và trả lại sau. Thẻ tín dụng được dùng để thanh toán các dịch vụ hoặc hàng hóa trực tuyến, đồng thời có thể sử dụng để thanh toán tại các cửa hàng, siêu thị. Một số thẻ tín dụng còn có các chương trình khuyến mãi, hoàn tiền hoặc điểm thưởng. Nhược điểm khi dùng thẻ tín dụng là phí thường niên khá cao, dễ dẫn đến nợ nần nếu không quản lý chi tiêu cẩn thận và phí rút tiền mặt cũng khá cao.
• Thẻ ghi nợ (Debit Card): Là loại thẻ chỉ cho phép người sử dụng chi tiêu trong phạm vi số tiền có trong tài khoản ngân hàng. Thẻ ghi nợ được sử dụng phổ biến trong các giao dịch hằng ngày, từ việc mua sắm trực tiếp đến thanh toán online. So với thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ ít rủi ro hơn vì không có khoản vay và người dùng chỉ chi tiêu với số tiền thực có trong tài khoản. Tuy nhiên, thẻ này có nhược điểm là không đi kèm với các chương trình khuyến mãi hay điểm thưởng như thẻ tín dụng và bạn không thể chi tiêu vượt quá số tiền có trong tài khoản.

Thanh toán qua ví điện tử

Ví điện tử là phương tiện thanh toán tiện lợi và phổ biến trong các giao dịch trực tuyến. Các ví điện tử này có thể được sử dụng để thanh toán cho các hóa đơn, mua sắm trực tuyến hoặc chuyển tiền giữa các tài khoản. Một số ví điện tử phổ biến hiện nay tại Việt Nam là:

• MoMo: Ví điện tử lớn tại Việt Nam cho phép người dùng thanh toán hóa đơn, chuyển tiền, mua sắm và đầu tư trực tuyến.
• Zalopay: Ví điện tử hỗ trợ thanh toán qua mã QR, chuyển tiền nhanh chóng và dễ dàng.
• ViettelPay: Cung cấp dịch vụ thanh toán điện tử cho các giao dịch trực tuyến, thanh toán hóa đơn và chuyển tiền.

Ngoài các ví điện tử nội địa, các ví quốc tế như PayPal, Google Pay, Apple Pay cũng trở thành lựa chọn phổ biến của người tiêu dùng toàn cầu.

Thanh toán qua chuyển khoản ngân hàng

Chuyển khoản ngân hàng là phương thức thanh toán không dùng tiền mặt rất phổ biến trong các giao dịch có giá trị lớn, hoặc khi người mua và người bán không thể gặp mặt trực tiếp. Các hình thức chuyển khoản ngân hàng bao gồm chuyển khoản qua Internet Banking, Mobile Banking và chuyển khoản trực tiếp tại quầy giao dịch của ngân hàng.

Chuyển khoản ngân hàng mang lại sự an toàn, chính xác và bảo mật cao, tuy nhiên, nó đòi hỏi phải có tài khoản ngân hàng và đôi khi có thể mất thời gian thực hiện.

Thanh toán qua mã QR

Thanh toán qua mã QR là một trong những phương thức thanh toán đang phát triển mạnh mẽ hiện nay, đặc biệt tại các quốc gia châu Á. Các ứng dụng ví điện tử như MoMo, Zalopay, ViettelPay cho phép người dùng thanh toán chỉ với một thao tác quét mã QR từ điện thoại thông minh, không phải mất thời gian nhập thông tin chuyển khoản thủ công. Đây là hình thức thanh toán nhanh chóng, tiện lợi và an toàn, đặc biệt là trong các giao dịch tại cửa hàng hoặc tại các quầy thanh toán.

Thanh toán qua các nền tảng thương mại điện tử

Các nền tảng thương mại điện tử như Shopee, Lazada, Tiki, Amazon và eBay đã cung cấp các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt để phục vụ nhu cầu mua sắm trực tuyến. Người tiêu dùng có thể thanh toán bằng thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ, ví điện tử hoặc thông qua các dịch vụ thanh toán trực tuyến như PayPal, Stripe.

Các nền tảng thương mại điện tử đã tạo ra một hệ sinh thái thanh toán phong phú và linh hoạt, giúp người tiêu dùng có thể thanh toán ngay lập tức cho các sản phẩm hoặc dịch vụ.

Thanh toán bằng séc trực tuyến

Một trong các hình thức thanh toán được sử dụng nữa là séc trực tuyến (hay séc điện tử). Với hình thức này, người dùng sẽ thanh toán qua Internet mà không dùng séc giấy. Ngân hàng sẽ kiểm tra tính hợp lệ của tờ séc, sau đó tiến hành chuyển tiền cho người được thanh toán. Quá trình thanh toán bằng séc trực tuyến diễn ra tiết kiệm thời gian và chi phí hơn so với dùng séc giấy.

Tạm kết

Thanh toán không dùng tiền mặt đã và đang trở thành xu hướng không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại. Các phương tiện thanh toán hiện đại như thanh toán qua thẻ ngân hàng, ví điện tử, mã QR hay các giao dịch qua nền tảng thương mại điện tử giúp người tiêu dùng thuận tiện hơn trong việc giao dịch và thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế số. Khi công nghệ tài chính tiếp tục phát triển, các hình thức thanh toán này sẽ ngày càng trở nên đa dạng và tiện lợi hơn, mở ra nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp và người tiêu dùng trong việc thực hiện giao dịch một cách an toàn, nhanh chóng và hiệu quả. Hy vọng nội dung trên hữu ích với bạn và đừng quên theo dõi FPT Shop thường xuyên nhé!

Nếu bạn đang tìm kiếm một chiếc điện thoại sở hữu hiệu năng mạnh mẽ, thiết kế sang trọng và tính năng tiên tiến thì điện thoại OPPO chính là lựa chọn hoàn hảo dành cho bạn. Sở hữu chiếc điện thoại OPPO trên tay, mọi tác vụ sẽ trở nên nhanh chóng, mượt mà hơn và không lo bị gián đoạn. FPT Shop hiện đang cung cấp rất nhiều mẫu mã với giá thành ưu đãi dành cho bạn. Đừng bỏ lỡ cơ hội sở hữu một chiếc điện thoại vừa đẹp mắt lại vừa đầy đủ tính năng mạnh mẽ. Mua ngay OPPO để nâng tầm trải nghiệm công nghệ của bạn!

Điện thoại OPPO

Xem thêm:

• Fundiin là gì? Hướng dẫn cách để thanh toán Fundiin dễ dàng và chi tiết nhất
• Thanh toán điện tử là gì? Những lợi ích ấn tượng mà thanh toán điện tử mang lại  
• Mua sắm online tại FPT Shop, an tâm trong từng giao dịch thanh toán