Rút phích cắm có tiết kiệm điện không? Những thiết bị nên ngắt nguồn khi không dùng

Tivi đã tắt nhưng vẫn chờ tín hiệu từ remote, lò vi sóng tiếp tục hiển thị đồng hồ hay bộ sạc vẫn cắm vào ổ điện dù không kết nối điện thoại là những tình huống rất quen thuộc. Trong các trường hợp này, thiết bị có thể vẫn lấy một lượng điện nhỏ từ nguồn. Nếu trong nhà có nhiều thiết bị hoạt động như vậy suốt ngày, phần điện tiêu thụ cộng dồn sẽ tăng lên theo thời gian. Vì vậy, rút phích cắm đúng thiết bị và đúng thời điểm có thể giúp giảm điện chờ mà không gây bất tiện trong quá trình sử dụng.

Rút phích cắm có tiết kiệm điện không?

Có. Rút phích cắm hoặc ngắt hoàn toàn nguồn điện có thể giúp tiết kiệm điện đối với những thiết bị vẫn tiêu thụ năng lượng khi đang tắt hoặc ở chế độ chờ. Bộ Năng lượng Hoa Kỳ (DOE) xác định standby power là điện năng thiết bị tiêu thụ khi vẫn được kết nối với nguồn nhưng đang ở trạng thái tiêu thụ thấp nhất hoặc không thực hiện chức năng chính.

Tuy nhiên, mức tiết kiệm của từng thiết bị thường không quá lớn. Hiệu quả rõ hơn khi một gia đình có nhiều thiết bị luôn cắm điện 24/7 hoặc người dùng ngắt đồng thời nhiều thiết bị không cần hoạt động bằng ổ cắm có công tắc.

Có thể hình dung đơn giản:

Để tự kiểm tra mức tiêu thụ của từng thiết bị, bạn có thể tham khảo cách áp dụng công thức tính công suất tiêu thụ. Nếu thiết bị có công suất chờ 1W và duy trì liên tục cả năm, riêng phần này tương đương khoảng 8,76kWh điện. Với nhiều thiết bị cộng lại, con số sẽ lớn hơn đáng kể.

Vì sao thiết bị đã tắt vẫn có thể tốn điện?

Không phải cứ màn hình tắt hoặc đèn báo ngừng sáng là thiết bị đã hoàn toàn ngắt khỏi nguồn điện.

Thiết bị vẫn duy trì chế độ chờ

Nhiều sản phẩm điện tử cần một lượng điện nhỏ để duy trì các chức năng như:

• Nhận tín hiệu từ điều khiển từ xa.
• Hiển thị đồng hồ.
• Duy trì kết nối Wi-Fi.
• Ghi nhớ cài đặt.
• Chờ lệnh bật nhanh.
• Duy trì cảm biến hoặc chức năng mạng.

DOE cũng lưu ý rằng các thiết bị trông như đã tắt vẫn có thể tiếp tục tiêu thụ điện ở chế độ standby. Ví dụ dễ thấy nhất là tivi. Khi bạn nhấn nút nguồn trên remote, tivi thường chuyển sang trạng thái chờ để có thể nhận tín hiệu bật máy lần tiếp theo chứ không nhất thiết bị ngắt điện hoàn toàn.

Bộ đổi nguồn vẫn kết nối với điện lưới

Củ sạc điện thoại, adapter laptop, loa, màn hình và nhiều thiết bị khác sử dụng bộ chuyển đổi từ điện xoay chiều sang điện áp phù hợp. Khi adapter vẫn cắm vào ổ điện, mạch bên trong có thể tiếp tục hoạt động ở mức rất thấp dù không có thiết bị đầu cuối đang sử dụng.

Các bộ nguồn hiện đại thường có mức tiêu thụ không tải thấp hơn nhiều so với sản phẩm cũ. Vì vậy, việc rút một củ sạc mới có thể không tạo khác biệt lớn trên hóa đơn, nhưng ngắt nhiều adapter và thiết bị ít sử dụng vẫn là thói quen hợp lý.

Các thiết bị thông minh cần duy trì kết nối

Smart TV, loa thông minh, thiết bị nhà thông minh hoặc ổ cắm Wi-Fi có thể cần hoạt động nền để nhận lệnh từ xa, cập nhật trạng thái hoặc kết nối với hệ thống điều khiển.

Trong trường hợp này, điện chờ không hoàn toàn là điện bị "lãng phí", bởi thiết bị đang sử dụng năng lượng để duy trì một chức năng mà người dùng cần.

Những thiết bị nào nên rút phích cắm khi không dùng?

Không cần đi quanh nhà và rút tất cả các thiết bị mỗi tối. Hãy ưu tiên những sản phẩm ít sử dụng nhưng thường xuyên được cắm điện.

Bộ sạc điện thoại và laptop không sử dụng

Nếu không cần sạc, bạn có thể rút củ sạc khỏi ổ điện, đặc biệt khi đi vắng dài ngày.

Thói quen này vừa loại bỏ phần tiêu thụ không tải nếu có, vừa tránh để adapter liên tục kết nối nguồn trong khi hoàn toàn không cần thiết. DOE cũng khuyến nghị rút bộ sạc điện thoại và laptop khi không sử dụng như một biện pháp giảm standby power.

Tuy nhiên, không cần quá lo lắng nếu thỉnh thoảng quên rút một củ sạc chất lượng tốt. Điện tiết kiệm được từ riêng một bộ sạc hiện đại thường nhỏ hơn đáng kể so với việc sử dụng hợp lý những thiết bị công suất cao như điều hòa, bình nóng lạnh hay bếp điện.

Tivi, loa và thiết bị giải trí khi ít sử dụng

Tivi, loa, đầu phát, máy chơi game và một số thiết bị giải trí có thể duy trì chế độ chờ để bật nhanh hoặc nhận tín hiệu từ xa. Nếu gia đình chỉ sử dụng khu vực này vài lần mỗi tuần hoặc chuẩn bị đi du lịch nhiều ngày, có thể ngắt nguồn bằng ổ cắm có công tắc thay vì rút từng phích. Cách này vừa thuận tiện vừa giúp tránh việc nhiều thiết bị tiếp tục tiêu thụ điện chờ cùng lúc.

Máy in và thiết bị văn phòng

Máy in, màn hình phụ, loa máy tính hoặc một số thiết bị ngoại vi không nhất thiết phải duy trì nguồn 24/7 nếu chỉ sử dụng vài lần mỗi tuần.

Bạn có thể bật chức năng ngủ tự động đối với thiết bị cần hoạt động thường xuyên hoặc ngắt hoàn toàn nguồn sau giờ làm việc. ENERGY STAR cũng khuyến nghị tận dụng chế độ quản lý điện và ổ cắm thông minh để giảm lượng điện của các thiết bị văn phòng khi không hoạt động.

Thiết bị gia dụng ít sử dụng

Một số thiết bị như:

• Lò vi sóng có màn hình đồng hồ.
• Máy pha cà phê điện tử.
• Nồi đa năng có bảng điều khiển.
• Thiết bị nhà bếp có đèn hiển thị.
• Quạt hoặc máy sưởi điều khiển điện tử.
• có thể tiếp tục dùng một lượng điện nhỏ khi vẫn kết nối nguồn.

Nếu chỉ dùng vài lần mỗi tuần, bạn có thể rút phích sau khi sử dụng và thiết bị đã nguội, miễn là nhà sản xuất không yêu cầu duy trì nguồn liên tục.

Những thiết bị không nên rút phích cắm thường xuyên

Rút điện giúp loại bỏ điện chờ nhưng không phải lúc nào cũng hợp lý. Một số thiết bị cần nguồn liên tục để đảm bảo chức năng hoặc an toàn.

Tủ lạnh và tủ đông

Không nên rút phích tủ lạnh chỉ để tiết kiệm điện qua đêm hoặc trong vài giờ. Tủ lạnh cần hoạt động liên tục để giữ nhiệt độ bảo quản thực phẩm. Ngắt nguồn thường xuyên có thể làm nhiệt độ bên trong tăng lên, ảnh hưởng đến chất lượng thực phẩm và khiến máy phải làm lạnh trở lại sau khi được cấp điện. Chỉ nên rút nguồn khi vệ sinh, sửa chữa, vận chuyển hoặc không sử dụng tủ trong thời gian dài và đã lấy hết thực phẩm ra ngoài.

Router Wi-Fi nếu gia đình cần kết nối liên tục

Router có thể được tắt vào thời gian không sử dụng, nhưng việc rút nguồn mỗi ngày không phải lựa chọn phù hợp với mọi gia đình. Camera, chuông cửa, thiết bị nhà thông minh, máy chủ gia đình hoặc điện thoại thông minh có thể phụ thuộc vào Wi-Fi. Nếu ngắt router, các thiết bị này cũng mất kết nối. Do đó, chỉ nên tắt router khi bạn chắc chắn không có chức năng nào cần mạng trong thời gian đó.

Camera, hệ thống báo động và thiết bị an ninh

Camera giám sát, trung tâm báo động, cảm biến hoặc chuông cửa thông minh thường cần được cấp điện liên tục. Rút phích chỉ để giảm một lượng nhỏ điện chờ có thể khiến chức năng bảo vệ bị gián đoạn. Đối với nhóm này, ưu tiên thiết bị có hiệu suất năng lượng tốt sẽ hợp lý hơn việc thường xuyên ngắt nguồn.

Thiết bị cần cập nhật hoặc duy trì chức năng nền

Một số đầu thu, hệ thống lưu trữ mạng, thiết bị nhà thông minh hoặc máy tính chuyên dụng cần hoạt động nền để sao lưu, đồng bộ hoặc cập nhật. Trước khi rút phích, hãy kiểm tra hướng dẫn của nhà sản xuất và bảo đảm thiết bị đã được tắt đúng quy trình.

Cách tiết kiệm điện hiệu quả hơn ngoài việc rút phích cắm

Tập trung vào thiết bị có công suất lớn

Điều hòa, bình nóng lạnh, bếp điện, máy sấy và một số thiết bị làm nóng/làm lạnh thường tiêu thụ điện nhiều hơn đáng kể so với một củ sạc đang chờ. Do đó, việc giảm thời gian sử dụng không cần thiết, chọn công suất phù hợp và sử dụng đúng chế độ thường tạo tác động lớn hơn lên tổng lượng điện tiêu thụ.

Với điều hòa, chẳng hạn, việc bật tắt liên tục chưa chắc giúp tiết kiệm. Bạn có thể tham khảo bài bật tắt điều hòa nhiều lần có tốn điện không để sử dụng hợp lý hơn.

Sử dụng chế độ tiết kiệm năng lượng

Smart TV, màn hình, điều hòa, máy giặt và nhiều thiết bị hiện đại cung cấp chế độ Eco, Sleep hoặc tự động chuyển sang trạng thái năng lượng thấp. Kích hoạt các tính năng này giúp giảm điện tiêu thụ mà không yêu cầu người dùng phải rút phích mỗi lần sử dụng.

Ưu tiên thiết bị có hiệu suất năng lượng tốt

Khi mua thiết bị mới, hãy quan tâm đến công suất, nhãn năng lượng, công nghệ Inverter và mức tiêu thụ điện thay vì chỉ nhìn vào giá bán. Một thiết bị được sử dụng nhiều giờ mỗi ngày nếu có hiệu suất tốt có thể tạo ra khác biệt lớn hơn nhiều so với việc cố tiết kiệm từng lượng điện chờ nhỏ.

Tạm kết

Vậy rút phích cắm có tiết kiệm điện không? Câu trả lời là có, đặc biệt với những thiết bị vẫn tiêu thụ điện ở chế độ chờ và không cần duy trì nguồn liên tục. Tuy nhiên, không cần rút mọi thiết bị trong nhà. Hãy ưu tiên sạc, tivi, loa, máy in và các thiết bị ít sử dụng; đồng thời giữ nguồn cho tủ lạnh, camera, hệ thống an ninh hoặc thiết bị cần kết nối liên tục. Quan trọng hơn, muốn giảm hóa đơn đáng kể, bạn nên kết hợp việc loại bỏ điện chờ với cách sử dụng hợp lý các thiết bị công suất lớn.

Để quản lý nguồn điện trong nhà thuận tiện hơn, bạn có thể tham khảo các mẫu ổ cắm điện có công tắc, tính năng chống quá tải hoặc điều khiển thông minh tại FPT Shop. Bên cạnh đó, khu vực điện gia dụng cũng có nhiều lựa chọn được trang bị tính năng tự ngắt, hẹn giờ hoặc chế độ tiết kiệm điện, giúp bạn chủ động hơn trong quá trình sử dụng và kiểm soát điện năng hằng ngày.

Xem thêm:

• Ổ cắm điện thông minh là gì? Các tiện ích và kinh nghiệm chọn mua
• Mua ổ cắm điện ở đâu uy tín, an toàn và phù hợp nhu cầu?