Thi tốt nghiệp THPT và thi THPT quốc gia có giống nhau không và những điều cần biết về kỳ thi 2025

Kỳ thi cuối cấp luôn là cột mốc quan trọng, đánh dấu sự trưởng thành học thuật của học sinh trung học phổ thông (THPT). Tuy nhiên, không ít người, thậm chí cả thí sinh lẫn phụ huynh, vẫn băn khoăn: Thi tốt nghiệp THPT và thi THPT quốc gia có giống nhau không? Bản chất, mục đích và hình thức của hai kỳ thi này đã có những thay đổi theo thời gian. Hãy cùng tìm hiểu rõ ràng hơn để có sự chuẩn bị tốt nhất cho kỳ thi 2025 sắp tới.

Thi tốt nghiệp THPT và thi THPT quốc gia có giống nhau không?

Về bản chất

Trước năm 2020, kỳ thi THPT quốc gia được tổ chức với hai mục đích song song: vừa xét công nhận tốt nghiệp THPT, vừa làm căn cứ xét tuyển vào các trường đại học, cao đẳng. Thí sinh khi tham gia kỳ thi này có thể đồng thời đạt được cả hai mục tiêu.

Tuy nhiên, kể từ năm 2020, theo Quyết định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, kỳ thi THPT quốc gia đã được thay thế bằng kỳ thi tốt nghiệp THPT. Kỳ thi mới chỉ tập trung vào mục tiêu duy nhất là xét công nhận tốt nghiệp THPT cho thí sinh. Việc tuyển sinh đại học, cao đẳng sẽ do từng trường tự tổ chức theo phương thức riêng, có thể dựa trên kết quả thi tốt nghiệp hoặc kết hợp với các hình thức đánh giá năng lực khác.

Về hình thức thi

Kỳ thi THPT quốc gia trước đây: Thí sinh dự thi các môn bắt buộc như Toán, Ngữ văn, Ngoại ngữ và chọn thêm 1 bài thi tổ hợp (Khoa học tự nhiên hoặc Khoa học xã hội).

Kỳ thi tốt nghiệp THPT hiện nay: Vẫn giữ cấu trúc môn thi tương tự, tuy nhiên mục đích chính là đánh giá trình độ THPT, không phải kỳ thi "2 trong 1" như trước.

Như vậy, nếu hỏi thi tốt nghiệp THPT và thi THPT quốc gia có giống nhau không, câu trả lời là không hoàn toàn giống. Tuy thi tốt nghiệp kế thừa phần nào cấu trúc thi của kỳ thi quốc gia cũ, nhưng bản chất, mục tiêu tổ chức và vai trò của nó đã thay đổi đáng kể.

Mục đích của kỳ thi tốt nghiệp THPT hiện nay

Kỳ thi tốt nghiệp THPT nhằm đánh giá toàn diện kết quả học tập của học sinh sau 12 năm đèn sách, cụ thể:

• Công nhận tốt nghiệp THPT cho học sinh phổ thông, giáo dục thường xuyên và thí sinh tự do.
• Là căn cứ để xây dựng và điều chỉnh chương trình giáo dục phổ thông của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
• Hỗ trợ tuyển sinh đại học, cao đẳng cho các trường nếu có nhu cầu sử dụng kết quả thi này, tuy nhiên không còn là tiêu chí bắt buộc.
• Việc tách biệt rõ ràng giữa mục tiêu xét tốt nghiệp và xét tuyển đại học giúp kỳ thi tốt nghiệp THPT nhẹ nhàng hơn cho học sinh, đồng thời trao quyền chủ động hơn cho các trường đại học.

Các môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT

Theo quy định mới nhất, thí sinh thi tốt nghiệp THPT phải dự thi 4 bài bắt buộc:

1. Ngữ văn (thi tự luận)
2. Toán (thi trắc nghiệm)
3. Ngoại ngữ (có thể chọn các ngoại ngữ như tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Trung, tiếng Nhật, tiếng Nga, tiếng Đức, tiếng Hàn)
4. Một bài thi tổ hợp:

• Khoa học Tự nhiên (gồm Lý – Hóa – Sinh)
• Khoa học Xã hội (gồm Sử – Địa – Giáo dục công dân)

Thí sinh tự do được phép chọn bài thi phù hợp với nguyện vọng và điều kiện xét tuyển của mình.

Sự khác biệt nổi bật giữa kỳ thi tốt nghiệp THPT và kỳ thi THPT quốc gia

Lịch thi tốt nghiệp THPT 2025

Dựa theo kế hoạch dự kiến từ Bộ Giáo dục và Đào tạo, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025 sẽ diễn ra theo khung thời gian sau:

• Cuối tháng 6/2025: Tổ chức thi chính thức.
• Trước đó khoảng 1 tháng: Các thí sinh đăng ký dự thi và làm thủ tục dự thi.
• Khoảng đầu tháng 7/2025: Công bố kết quả thi.
• Sau đó khoảng 1-2 tuần: Công bố kết quả xét công nhận tốt nghiệp THPT.

Lịch thi THPT 2025 chi tiết, lịch thi từng môn và các hướng dẫn cụ thể sẽ được Bộ GD&ĐT công bố chính thức trong những thông báo tiếp theo.

Một số lưu ý quan trọng cho thí sinh kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025

Đăng ký đúng nguyện vọng: Thí sinh cần cân nhắc kỹ khi chọn bài thi tổ hợp phù hợp với khối xét tuyển đại học nếu có dự định học tiếp.

Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ: Bao gồm giấy chứng minh nhân dân/căn cước công dân, giấy khai sinh, học bạ THPT, ảnh thẻ đúng chuẩn...

Tập trung ôn tập theo đề cương: Các trường sẽ cung cấp đề cương ôn tập chi tiết bám sát nội dung chương trình.

Cập nhật thông tin tuyển sinh của các trường đại học, cao đẳng: Nhiều trường đã áp dụng phương thức xét tuyển kết hợp giữa kết quả học tập và kỳ thi tốt nghiệp.

Luyện kỹ năng phòng thi: Phân bổ thời gian làm bài hợp lý, tránh những lỗi kỹ thuật đáng tiếc như tô sai mã đề, điền thiếu số báo danh.

Kết luận

Vậy, thi tốt nghiệp THPT và thi THPT quốc gia có giống nhau không? Câu trả lời chính xác là không. Tuy kỳ thi tốt nghiệp THPT hiện nay kế thừa phần nào cấu trúc của kỳ thi THPT quốc gia cũ, nhưng mục tiêu, tính chất và vai trò đã thay đổi rõ rệt. Việc phân tách mục đích thi tốt nghiệp và xét tuyển đại học mang đến sự nhẹ nhàng hơn cho thí sinh, đồng thời giúp các trường đại học chủ động xây dựng phương án tuyển sinh riêng phù hợp với đặc thù đào tạo.

Với kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025 đang đến gần, việc nắm rõ thông tin về kỳ thi sẽ là nền tảng quan trọng giúp bạn tự tin vượt qua chặng đường cuối cùng của hành trình phổ thông.

Bạn chuẩn bị bước vào kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025? Trang bị ngay laptop, tablet và phụ kiện học tập chính hãng tại FPT Shop – người bạn đồng hành đắc lực giúp bạn ôn tập hiệu quả, luyện thi thần tốc và chinh phục giấc mơ đại học. Tham khảo ngay các mẫu laptop giá rẻ tại đây: Laptop giá rẻ

Xem thêm: 

• Thi tốt nghiệp THPT 2025 thí sinh tự do sẽ thi đề cũ hay mới, nên chuẩn bị những giấy tờ gì?
• Cách đăng ký dự thi THPT Quốc gia 2025 trực tuyến chi tiết dành cho thí sinh tự do và học sinh lớp 12