Tổng quan về các lớp bậc mầm non: Độ tuổi, mục tiêu giáo dục và kỹ năng cần đạt

Giai đoạn mầm non là bước khởi đầu quan trọng trong hành trình phát triển toàn diện của trẻ nhỏ. Tuy nhiên, không ít cha mẹ vẫn còn băn khoăn không biết các lớp bậc mầm non để chọn lớp phù hợp cho độ tuổi của con. 

Việc nắm rõ thông tin về này sẽ giúp bạn lựa chọn môi trường phù hợp và đồng hành đúng cách cùng con trong những năm đầu đời. Vì vậy, bài viết dưới đây sẽ cung cấp tổng quan chi tiết về các lớp bậc mầm non, giúp bạn hiểu rõ vai trò và định hướng giáo dục ở mỗi cấp độ.

Các lớp bậc mầm non là gì?

Các lớp bậc mầm non là những cấp lớp trong hệ thống giáo dục mầm non tại Việt Nam. Nó sẽ được phân chia theo độ tuổi và đặc điểm phát triển của trẻ nhỏ. Mỗi lớp học đều được thiết kế với chương trình giáo dục phù hợp với mục tiêu hỗ trợ sự phát triển toàn diện về thể chất, trí tuệ, ngôn ngữ, tình cảm và kỹ năng xã hội của trẻ. Dưới đây là cách chia lớp theo quy định của Bộ Giáo dục:

• Lớp nhà trẻ (3 – 36 tháng)
• Lớp mẫu giáo bé (3 – 4 tuổi)
• Lớp mẫu giáo nhỡ (4 – 5 tuổi)
• Lớp mẫu giáo lớn (5 – 6 tuổi)

Tổng quan từng lớp bậc mầm non theo độ tuổi

Dưới đây là tổng quan chi tiết về các lớp bậc mầm non theo độ tuổi tại Việt Nam mà cha mẹ cần biết. Các lớp này được xây dựng dựa trên chương trình giáo dục mầm non hiện hành do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành.

1. Lớp nhà trẻ (3 tháng – 36 tháng tuổi)

Lớp nhà trẻ dành cho trẻ từ 3 tháng đến 36 tháng tuổi và được chia thành các nhóm nhỏ theo độ tuổi như sau:

• Nhóm 1 (3 – 12 tháng tuổi): Trẻ bắt đầu làm quen với môi trường ngoài gia đình, phát triển các kỹ năng vận động cơ bản và phản xạ đơn giản.
• Nhóm 2 (13 – 24 tháng tuổi): Trẻ phát triển khả năng ngôn ngữ sơ khai, bắt đầu biết nói những từ đơn giản và nhận biết một số đồ vật xung quanh.
• Nhóm 3 (25 – 36 tháng tuổi): Trẻ tăng cường khả năng giao tiếp, hiểu và thực hiện các yêu cầu đơn giản, bắt đầu hình thành thói quen sinh hoạt hàng ngày.

Chương trình giáo dục nhà trẻ tập trung vào việc phát triển hài hòa các mặt là thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm – xã hội và thẩm mỹ của trẻ.

2. Lớp mẫu giáo bé (3 – 4 tuổi)

Lớp mẫu giáo bé dành cho trẻ từ 3 đến dưới 4 tuổi là giai đoạn trẻ bắt đầu khám phá thế giới bên ngoài thông qua học tập và vui chơi. Trẻ học cách tự phục vụ bản thân trong sinh hoạt hàng ngày như tự rửa tay, đi vệ sinh, cất đồ chơi. Chương trình giáo dục chú trọng đến việc phát triển ngôn ngữ, khả năng giao tiếp, kỹ năng vận động thô và tinh. 

Trẻ bắt đầu làm quen với các khái niệm đơn giản như màu sắc, kích thước, hình khối, biết gọi tên các đồ vật quen thuộc và tập trung chú ý trong thời gian ngắn. Đây là lớp học giúp trẻ hình thành nền tảng đầu tiên cho kỹ năng xã hội và sự tự lập ban đầu.

3. Lớp mẫu giáo nhỡ (4 – 5 tuổi)

Lớp mẫu giáo nhỡ dành cho trẻ trong độ tuổi 4 đến dưới 5 tuổi. Khi đó, khả năng tư duy logic, ghi nhớ và ngôn ngữ của trẻ đang bắt đầu phát triển mạnh. Ở giai đoạn này, trẻ tiếp tục được mở rộng vốn từ, luyện tập cách nói mạch lạc hơn, biết kể chuyện ngắn hoặc mô tả sự vật, sự việc. 

Chương trình học hướng đến việc giúp trẻ nhận biết chữ cái, con số, hình học cơ bản, đồng thời rèn luyện kỹ năng vận động thông qua các hoạt động tạo hình như vẽ, nặn, xếp hình. Trẻ cũng được khuyến khích tham gia các hoạt động nhóm để học cách giao tiếp, chia sẻ, hợp tác và giải quyết xung đột đơn giản. Đây là bước chuẩn bị trung gian cho giai đoạn tiền tiểu học.

4. Lớp mẫu giáo lớn (5 – 6 tuổi)

Lớp mẫu giáo lớn là lớp cuối cùng trong bậc mầm non dành cho trẻ từ 5 đến dưới 6 tuổi. Đây là giai đoạn mang tính chất “bản lề”, giúp trẻ chuyển tiếp nhẹ nhàng lên cấp tiểu học. Chương trình học chú trọng phát triển năng lực học đường như: viết các nét cơ bản, đọc vần đơn giản, làm quen toán học sơ cấp (đếm, so sánh, phân loại). 

Ngoài ra, trẻ còn được rèn luyện tính kỷ luật, thói quen ngồi học đúng tư thế, làm bài theo yêu cầu và giữ gìn đồ dùng học tập. Bên cạnh kiến thức, các kỹ năng như tự phục vụ, chủ động giao tiếp, tự tin thể hiện bản thân cũng được chú trọng. Lớp mẫu giáo lớn đóng vai trò rất quan trọng trong việc hình thành nền nếp học tập cho trẻ bước vào lớp 1.

Kỹ năng trẻ cần đạt được trước khi lên lớp 1

Trước khi bước vào lớp 1, trẻ cần được trang bị một loạt kỹ năng thiết yếu để tự tin thích nghi với môi trường học tập mới. Dưới đây là những kỹ năng quan trọng mà cha mẹ nên chú trọng rèn luyện cho con:

• Kỹ năng học tập cơ bản: Trẻ cần được làm quen với các chữ cái, con số và hình dạng cơ bản trước khi vào lớp 1. Việc nhận diện mặt chữ, đếm từ 1 đến 10 và vẽ được các hình tròn, vuông, tam giác sẽ giúp trẻ tiếp cận bài học đầu tiên một cách nhẹ nhàng hơn. Cha mẹ có thể kết hợp vừa học vừa chơi để trẻ ghi nhớ dễ dàng hơn mà không áp lực.
• Kỹ năng giao tiếp và ngôn ngữ: Trẻ nên có khả năng nói rõ ràng, sử dụng câu đơn để thể hiện ý kiến hoặc kể một câu chuyện ngắn. Việc trẻ biết đặt câu hỏi và trả lời khi được hỏi là rất quan trọng để phát triển tư duy phản xạ và khả năng tương tác với giáo viên, bạn bè. Ngoài ra, trẻ cũng cần biết cách giới thiệu bản thân (như nói tên, tuổi và địa chỉ nhà) để tăng sự tự lập trong các tình huống xã hội.
• Kỹ năng tự phục vụ cá nhân: Trước khi vào lớp 1, trẻ cần biết cách chăm sóc bản thân trong các hoạt động hàng ngày như tự mặc quần áo, sử dụng nhà vệ sinh đúng cách và giữ gìn vệ sinh cá nhân. Việc trẻ có thể tự ăn uống, lau mặt, rửa tay và thu dọn đồ dùng cá nhân giúp giảm sự phụ thuộc vào người lớn, đồng thời tạo cảm giác độc lập và tự tin hơn trong môi trường lớp học đông người.
• Kỹ năng xã hội và làm việc nhóm: Khi bước vào lớp 1, trẻ vừa bắt đầu học chữ vừa học cách sống cùng bạn bè. Việc biết chào hỏi, cảm ơn, chia sẻ đồ chơi, hợp tác khi chơi nhóm và lắng nghe người khác là nền tảng để xây dựng các mối quan hệ lành mạnh. Kỹ năng xã hội giúp trẻ hoà nhập nhanh chóng và ít bị bỡ ngỡ hay thu mình khi bước vào môi trường hoàn toàn mới.
• Kỹ năng tự lập và quản lý bản thân: Trẻ nên biết tự dọn góc học tập, chuẩn bị cặp sách và ghi nhớ những việc cần làm trong ngày. Việc hình thành thói quen tự giác học tập, tuân thủ thời gian biểu và chịu trách nhiệm với hành động của mình là điều rất quan trọng khi chuyển sang môi trường có nhiều quy tắc như tiểu học. Trẻ cũng cần được dạy cách xin lỗi khi sai và tự điều chỉnh hành vi, thay vì luôn phụ thuộc vào người lớn nhắc nhở.

Tạm kết

Hiểu rõ các lớp bậc mầm non giúp cha mẹ đồng hành tốt hơn cùng con và đóng vai trò then chốt trong việc định hình sự phát triển toàn diện của trẻ. Mỗi lớp mầm non đều được thiết kế với mục tiêu và chương trình riêng biệt, phù hợp với từng độ tuổi và giai đoạn phát triển. Vì vậy, cha mẹ hãy cùng con xây dựng nền tảng vững chắc ngay từ những năm đầu đời nhé.

Nếu cần mua một chiếc máy tính bảng để cho con học các kiến thức tiền tiểu học, cha mẹ có thể ghé thăm các cửa hàng FPT Shop gần nhất hoặc truy cập vào đường link bên dưới.

• Máy tính bảng

Xem thêm:

• Cùng khám phá 10 chỗ đi chơi hè giá rẻ cho học sinh đầy thú vị trên khắp Việt Nam
• Gợi ý 10 hoạt động hè cho trẻ tại nhà giúp con vừa học hỏi vừa phát triển thể chất