Lần đầu build PC gaming tại nhà? Đọc ngay kinh nghiệm chọn linh kiện chuẩn nhất

Nếu đây là lần đầu tự tay build PC gaming tại nhà, bạn chắc hẳn sẽ có cảm giác vừa hào hứng, vừa bối rối. Bạn sẽ tốn dành hàng giờ xem video, đọc hàng chục bài viết nhưng vẫn băn khoăn không biết nên chọn linh kiện nào, có phù hợp không, liệu có thiếu hụt sức mạnh không... Tuy nhiên, bài viết này sẽ giúp bạn có thể dễ dàng chọn từng linh kiện đúng nhu cầu, đúng ngân sách, tránh tốn chi phí vào thứ không cần thiết mà lại rất tiết kiệm thời gian.

Trước khi mua, bạn hãy tự hỏi bản thân 3 câu hỏi sau

Trước khi bắt tay vào việc tự build một chiếc PC gaming tại nhà, bạn nên tự hỏi bản thân 3 câu hỏi quan trọng dưới đây. Những câu hỏi này sẽ giúp bạn xác định rõ nhu cầu, tránh lãng phí và đảm bảo hiệu suất tối ưu cho dàn máy của mình.

1. Mình chơi game gì?

Trước khi nghĩ đến việc mua linh kiện, bạn cần xác định rõ mình thường chơi thể loại game nào. Đây là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến cấu hình bạn cần đầu tư. Nếu bạn chủ yếu chơi các tựa game nhẹ như Liên Minh Huyền Thoại, Dota 2, Valorant hay CS:GO, thì bạn không cần “dồn lực” vào những bộ card màn hình quá đắt đỏ.

Ngược lại, nếu bạn thường xuyên chơi các game AAA nặng như Cyberpunk 2077, Red Dead Redemption 2 hay Elden Ring, thì máy cần đủ sức gánh về đồ họa, CPU và RAM. Đặc biệt nếu bạn thích giả lập game cũ, chạy máy ảo hoặc bật nhiều trình giả lập cùng lúc thì máy sẽ cần xử lý đa nhiệm thật tốt. Việc xác định loại game bạn chơi sẽ giúp bạn biết phần nào cần đầu tư nhiều hơn, phần nào có thể cắt giảm mà vẫn đáp ứng đủ nhu cầu.

2. Mình có stream, làm video không?

Đây là câu hỏi nhiều người thường bỏ qua, nhưng lại cực kỳ quan trọng nếu bạn có ý định stream hoặc sản xuất nội dung. Khi bạn vừa chơi game vừa stream, máy không những phải xử lý game mà cần phải mã hóa video, xử lý âm thanh và truyền tải tín hiệu song song. Điều đó có nghĩa là bạn đang dùng hệ thống của mình để làm hai việc nặng cùng lúc. Nếu máy quá yếu hoặc không đủ luồng xử lý, bạn sẽ gặp hiện tượng tụt FPS, lag khung hình hoặc stream bị giật.

Trường hợp bạn làm video (dù chỉ cắt clip highlight hay edit nội dung YouTube), máy cần có khả năng xử lý đồ họa và truy xuất dữ liệu nhanh. Việc render video, dựng timeline, xuất file… đều tiêu tốn vô cùng nhiều nhiều tài nguyên. Vậy nên nếu có kế hoạch stream hoặc làm nội dung, bạn sẽ cần cân nhắc đầu tư vào cấu hình hỗ trợ đa nhiệm, thay vì chỉ tập trung chơi game đơn thuần.

3. Hầu bao của bạn ra sao?

Cuối cùng và cũng là yếu tố quan trọng nhất là bạn phải thành thật với chính mình về khả năng tài chính. Việc xác định ngân sách thực tế sẽ giúp bạn phân bổ nguồn lực hợp lý cho từng linh kiện, thay vì chạy theo trào lưu hay quảng cáo mà mua những món đắt đỏ nhưng không thật sự cần. Bạn đừng chỉ nghĩ đến chi phí mua máy (case), mà hãy tính thêm cả màn hình, bàn phím, chuột, tai nghe...

Một lỗi phổ biến là dồn hết tiền cho một linh kiện “xịn” mà bỏ qua những thành phần còn lại, dẫn đến tình trạng nghẽn hiệu năng, mất cân bằng. Trong khi, thực tế là bạn hoàn toàn có thể build một bộ PC gaming tốt bằng cách chọn đúng linh kiện phù hợp và ưu tiên những phần ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm game. Với tính huống này, bạn sẽ cần quan tâm đến các yếu tố quan trọng mà FPT Shop sẽ phân tích ở trong phần tiếp theo của bài viết.

Sau đó, bạn hãy quan tâm đến các yếu tố sau

Mặc dù FPT Shop có đủ các tùy chọn phần cứng và cấu hình để đáp ứng tốt mọi nhu cầu sử dụng của bạn, nhưng bạn vẫn nên quan tâm đến các yếu tố quan trọng sau:

1. CPU

CPU (bộ xử lý trung tâm) là thành phần chịu trách nhiệm xử lý mọi tác vụ trong máy tính từ việc khởi chạy hệ điều hành, xử lý lệnh trò chơi cho tới điều phối hoạt động của các phần cứng khác. Trong một chiếc PC gaming, CPU không cần quá mạnh đến mức "cao cấp nhất thị trường", nhưng nó phải đủ mạnh và phù hợp với card đồ họa để tránh xảy ra tình trạng "nghẽn cổ chai" (hiện tượng GPU không thể phát huy hết sức mạnh vì CPU không theo kịp).

Kinh nghiệm của FPT Shop là bạn hãy ưu tiên CPU có ít nhất 6 nhân và 12 luồng nếu bạn vừa chơi game vừa chạy thêm ứng dụng nền như Discord (ứng dụng call team mà giới game thủ rất ưa chuộng), trình duyệt hay thậm chí OBS để stream. Tất nhiên, bạn cũng đừng quên kiểm tra socket CPU để chọn bo mạch chủ tương thích, vì đây là mấu chốt cho khả năng nâng cấp về sau.

2. GPU

GPU (card đồ họa) chính là thành phần "gánh" phần lớn khối lượng công việc trong quá trình chơi game, đặc biệt là với các tựa game AAA có đồ họa nặng hoặc khi bạn chơi ở độ phân giải cao như 2K hay 4K. Một GPU mạnh sẽ giúp bạn có thể chiến game mượt mà, hình ảnh sắc nét, phản hồi nhanh và giảm tình trạng "xé hình" hay tụt FPS.

Tuy nhiên, không phải cứ GPU càng đắt là càng tốt. Với phần lớn khách hàng đến build PC gaming, FPT Shop đều tư vấn họ nên chọn GPU theo độ phân giải màn hình đang dùng và thể loại game chơi nhiều nhất. Nếu chơi các tựa game FPS hoặc MOBA phổ thông, card tầm trung đã đủ. Còn nếu muốn chơi các game như Cyberpunk, Horizon hay GTA V ở thiết lập cao, bạn mới cần cân nhắc đầu tư nghiêm túc hơn. Ngoài ra, bạn cũng đừng quên kiểm tra kích thước GPU có vừa case không nhé.

3. RAM

RAM (bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên) là nơi lưu trữ tạm thời các dữ liệu đang sử dụng, giúp máy tính truy xuất nhanh hơn nhiều lần so với ổ cứng. Với PC gaming hiện đại, bạn nên sử dụng tối thiểu 16GB RAM, vì đa số game hiện nay yêu cầu khá cao về bộ nhớ, nhất là nếu bạn vừa chơi game vừa mở thêm trình duyệt, phần mềm chat, stream hay chạy Discord.

Ở thời điểm năm 2025, FPT Shop khuyên bạn nên chọn RAM chạy kênh đôi (dual-channel). Tuy nhiên, bạn cần phải lắp 2 thanh 8GB thay vì 1 thanh 16GB để tận dụng tối đa những lợi ích mà công nghệ kênh đôi mang lại. Ngoài dung lượng, bạn hãy ưu tiên chọn bus RAM cao (nhưng cần phù hợp với main), đặc biệt với các dòng CPU đến từ AMD.

Lưu ý: Nếu bạn định nâng cấp về sau, bạn hãy mua bo mạch chủ có ít nhất 4 khe RAM để linh hoạt mở rộng mà không phải thay toàn bộ RAM.

4. SSD

Nếu bạn vẫn đang dùng HDD làm ổ chính thì đã đến lúc nâng cấp lên SSD. SSD (ổ cứng thể rắn) sẽ giúp cải thiện rõ rệt tốc độ khởi động máy, thời gian tải game và khả năng phản hồi hệ thống nói chung. Bạn sẽ nhận thấy sự khác biệt ngay từ lần đầu cài đặt hoặc khởi động Windows. Tất cả sẽ nhanh hơn, mượt hơn và không còn phải chờ đợi mỏi mòn nữa.

Về thành phần này, FPT Shop khuyên bạn nên chọn dung lượng SSD tối thiểu từ 500GB để vừa chứa được hệ điều hành, các phần mềm chính và một vài tựa game nặng. Nếu có điều kiện, bạn hãy ưu tiên SSD chuẩn NVMe thay vì SATA, vì tốc độ truy xuất dữ liệu sẽ cao hơn gấp nhiều lần. Tuy nhiên, bạn cũng cần kiểm tra xem bo mạch chủ của bạn có hỗ trợ NVMe không.

Mẹo nhỏ: Bạn vẫn có thể dùng song song SSD để cài game, HDD để lưu trữ dữ liệu nếu muốn tiết kiệm chi phí.

5. Tản nhiệt

Khi chơi game nặng, các linh kiện như CPU và GPU sẽ nóng lên rất nhanh. Nếu không được làm mát hiệu quả, hiệu năng máy sẽ giảm, khiến game có thể bị giật lag hoặc tự động thoát ra. Thậm chí về lâu dài, nhiệt độ cao còn ảnh hưởng đến độ bền cho các linh kiện khác.

Vì vậy, hệ thống tản nhiệt tốt là điều bắt buộc với bất kỳ dàn PC gaming nào. Nếu dùng CPU có sẵn tản nhiệt stock, bạn hãy đảm bảo nó đủ mạnh hoặc cân nhắc thay thế bằng tản nhiệt khí cao cấp hơn. Trong trường hợp bạn chơi game hàng giờ liền hoặc có ý định ép xung, tản nhiệt nước sẽ là lựa chọn tốt nhất. Tuy nhiên, bạn cần phải biết cách lắp đúng kỹ thuật để tận dụng tối đa lợi ích đến từ những hệ thống tản nhiệt đó.

Gợi ý mẫu PC gaming giá tốt và đáng mua năm 2025

Sau khi khám phá nhanh qua một vài kinh nghiệm chọn linh kiện cho PC gaming, FPT Shop có một gợi ý rất tuyệt vời dành cho bạn là PC Gaming E-Power N3050 Ryzen 5 5500. Sản phẩm này được trang bị cấu hình như sau:

• CPU: AMD Ryzen 5 5500 với 6 nhân 12 luồng, xung nhịp lên đến 4.2GHz, đảm bảo hiệu suất mạnh mẽ cho cả gaming và làm việc đa nhiệm.
• GPU: Asus DUAL-RTX 3050 6GB OC Edition, hỗ trợ công nghệ Ray Tracing và DLSS, mang đến trải nghiệm hình ảnh chân thực và mượt mà.
• RAM: 16GB, đủ để chạy mượt các tựa game hiện đại và hỗ trợ đa nhiệm hiệu quả.
• SSD: 512GB, giúp tăng tốc độ khởi động và truy xuất dữ liệu.
• Nguồn: 650W, đảm bảo cung cấp đủ điện năng cho toàn bộ hệ thống.

Ở tầm giá 15 triệu, PC Gaming E-Power N3050 Ryzen 5 5500 là một ngôi sao sáng mà bạn không thể bỏ qua. Với phần cứng mạnh mẽ và giá cả hợp lý, đây là bộ case đáp ứng tốt mọi nhu cầu làm việc và giải trí của bạn vào năm 2025. Tất nhiên, FPT Shop còn có rất nhiều tùy chọn cấu hình khác cao cấp hơn như PC E-Power Hero (phân khúc 25 triệu đồng) và PC Gaming E-Power Crystal White (phân khúc 35 triệu đồng).

Tất nhiên, bạn không thể thiếu…

Khi đã hoàn thiện cấu hình PC gaming, việc lựa chọn một màn hình phù hợp là bước quan trọng để đảm bảo trải nghiệm chơi game mượt mà và sắc nét. Dưới đây là hai lựa chọn màn hình chất lượng cao đang được bán tại FPT Shop với mức giá hấp dẫn mà bạn có thể tham khảo:

1. Màn hình MSI MP251 E2

Màn hình MSI MP251 E2 mang tới giá trị sử dụng cao, phù hợp với giới game thủ và có giá thành tốt. Bên cạnh kích thước 24.5 inch và độ phân giải Full HD (1920 x 1080 pixels), màn hình này còn được trang bị tấm nền IPS cho góc nhìn rộng và màu sắc chính xác. Với tần số quét 120Hz cùng thời gian phản hồi nhanh, MP251 E2 sẽ giúp giảm thiểu hiện tượng xé hình và mờ chuyển động, mang lại cho bạn trải nghiệm chơi game mượt mà. Ngoài ra, màn hình còn có thiết kế viền mỏng và tích hợp loa, giúp tiết kiệm không gian và tăng tính thẩm mỹ cho góc làm việc của bạn.

2. Màn hình LG UltraGear 24GS65F-B

Nếu bạn là game thủ đòi hỏi hiệu suất cao, màn hình LG UltraGear 24GS65F-B là lựa chọn đáng cân nhắc hơn. Với tần số quét lên đến 180Hz và thời gian phản hồi 1ms, màn hình này đảm bảo hình ảnh mượt mà và phản hồi nhanh chóng, đặc biệt hữu ích trong các trò chơi hành động nhanh. Ngoài ra, màn hình cũng được trang bị tấm nền IPS và công nghệ AMD FreeSync Premium, đảm bảo trải nghiệm chơi game tối ưu nhất dành cho bạn.

Để hoàn thiện trải nghiệm chơi game, bạn cũng có thể tham khảo thêm các phụ kiện chất lượng cao tại FPT Shop như bàn phím, chuột bluetooth, tai nghe và loa vi tính.

Tạm kết

Tự build PC gaming tại nhà là một trải nghiệm rất đã. Chỉ cần đọc hết bài viết này và tham khảo các sản phẩm gợi ý, FPT Shop tin rằng bạn sẽ sớm có được một cỗ máy chiến game đúng ý mình, đồng thời hiểu sâu hơn về phần cứng, dễ dàng nâng cấp dàn máy về sau. Điều quan trọng nhất là bạn cần xác định rõ nhu cầu và hiểu về chức năng của từng thành phần để chọn ra được cấu hình phù hợp nhất.

Nếu cần tư vấn thêm về vụ build PC, bạn đừng ngại ghé thăm các cửa hàng FPT Shop gần nhất. Ngoài ra, bạn cũng có thể tham khảo thêm nhiều mẫu PC E-Power chất lượng khác thông qua đường link bên dưới.

• PC E-Power

Xem thêm:

• Gợi ý build PC cực đẹp cho anh em game thủ
• Gợi ý build PC tầm giá 40 triệu chiến mọi loại game